2009, tiếp tục thực hiện các chính sách tài chính linh hoạt
Thứ Năm, 4.12.2008 | 08:36 (GMT + 7)
Ngày 3.12, tại Hà Nội, Bộ Tài chính đã tổ chức Hội nghị triển khai Nghị quyết của Quốc hội về nhiệm vụ tài chính và dự toán ngân sách nhà nước năm 2009.
Phát biểu chỉ đạo hội nghị, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng đề nghị các đại biểu đóng góp ý kiến để hoàn chỉnh kế hoạch của ngành nhằm triển khai có hiệu quả kế hoạch tài chính ngân sách ngay từ tháng đầu của năm 2009.
Trọng tâm là ngăn chặn suy giảm kinh tế
Về nhiệm vụ năm 2009, Thủ tướng yêu cầu ngành tài chính quán triệt các giải pháp của Chính phủ về tiếp tục kiềm chế lạm phát, ngăn chặn suy giảm kinh tế, ổn định kinh tế vĩ mô, đảm bảo an sinh xã hội và duy trì tăng trưởng hợp lý. Trong đó, trọng tâm là thực hiện mọi giải pháp nhằm ngăn chặn cho được suy giảm kinh tế.
Trước mắt, ngành tài chính cần thực hiện 5 nhóm giải pháp của Chính phủ là tập trung tháo gỡ khó khăn cho sản xuất kinh doanh, kích cầu đầu tư các công trình có hiệu quả, bảo đảm an sinh xã hội và thực hiện xoá đói giảm nghèo.
Việc thực hiện bảo hiểm thất nghiệp, trợ giúp 61 huyện nghèo và các hỗ trợ cho các vùng bị thiên tai phải được thực hiện ngay từ đầu năm.
Mừng ít - lo nhiều
Dù hoàn thành vượt mức nhiệm vụ ngân sách nhà nước (NSNN) năm 2008; đảm bảo an ninh tài chính quốc gia, song đánh giá giai đoạn phát triển 2006 - 2009, Bộ Tài chính nhận định: Năng lực tài chính NSNN quy mô còn nhỏ, đầu tư NSNN cho phát triển hạ tầng kinh tế, an sinh xã hội còn thấp; dàn trải, lãng phí và kém hiệu quả trong đầu tư vẫn chưa được khắc phục.
Có lẽ điều đáng mừng đầu tiên là việc thu NSNN với mục tiêu 323.000 tỉ đồng đã vượt xa với ước đạt 399.000 tỉ đồng. Cũng trong năm 2008, tổng chi NSNN 474.208 tỉ đồng; trong đó có sự chuyển biến tích cực là chi cho con người, an sinh xã hội, tăng đầu tư cho vùng khó khăn và các mục tiêu xoá đói giảm nghèo.
Điều đáng mừng nữa là những quyết sách kinh tế, xã hội đã giúp cho VN tránh khỏi khủng hoảng và lạm phát...
Tuy nhiên, mừng đấy lại lo đấy. Đầu tiên nhìn vào sự cân đối thu - chi thì có thể thấy, tổng thu của VN chưa và có lẽ còn lâu nữa mới đáp ứng yêu cầu đầu tư cho phát triển. Bên cạnh đó, những rào cản năm 2008 đã khiến kinh tế tăng trưởng chậm lại, giá vật liệu đầu vào tăng, DN thiếu vốn.
Thế nhưng điều đáng lo ngại nhất là năm 2008, VN đã bị "hụt hơi" trong xây dựng cơ bản, chuẩn bị bệ phóng kinh tế cho những năm tiếp theo. Cụ thể có tới gần 2.000 dự án phải đình hoãn, dãn tiến độ hoặc ngừng triển khai.
Tổng đầu tư trái phiếu cũng phải điều chỉnh giảm từ 37.000 tỉ đồng xuống còn 28.525 tỉ đồng, trong đó giao thông, thuỷ lợi, y tế và giáo dục bị ảnh hưởng.
Tốc độ CPH DN quá chậm và chỉ đạt 28% so với kế hoạch. Đặc biệt, trong bối cảnh VN đã "thắt lưng buộc bụng" chi tiêu, cắt giảm đầu tư công; song mức bội chi vẫn lên tới 66.200 tỉ đồng.
Cần quyết liệt và thận trọng
Với những khó khăn hiện tại, ngành tài chính buộc phải đặt mục tiêu thu NSNN 2009 thấp hơn thực thu năm 2008 với con số là 389.000 tỉ đồng. Tuy nhiên, mức chi lại được dự toán vẫn "mạnh tay" hơn năm 2008 với con số là 491.300 tỉ đồng. Để thực hiện mục tiêu này, những biện pháp đa số... vẫn là như cũ gồm tạo điều kiện cho sản xuất kinh doanh, xuất khẩu; sắp xếp DNNN...
Tuy nhiên, các chuyên gia kinh tế cho rằng "trong bóng tối lại mới nhìn thấy sáng". Với bối cảnh nửa cuối 2008, Chính phủ và ngành tài chính đã có những biện pháp quyết liệt. Chính sách này đã bước đầu có những thành công với con số hàng chục ngàn tỉ tiết kiệm từ chi tiêu, tránh đầu tư dàn trải, lãng phí; giảm nhập siêu và tăng cường xuất khẩu... Vì thế, quyết tâm này cần phải tiếp tục duy trì trong năm 2009.
Một đại biểu dẫn ý kiến của chuyên gia Phạm Chi Lan là: Cần cắt giảm đầu tư công, nhưng lại phải tranh thủ và quyết liệt cho những công trình quan trọng phục vụ quốc kế, dân sinh. Vì thế, vấn đề là cắt giảm cái gì, cắt giảm như thế nào, chứ không phải là cắt giảm tiền hay số dự án.