Bảo thủ hay yếu kém?
Thứ Hai, 23.11.2009 | 08:42 (GMT + 7)
Suốt mấy tháng nay, kênh phát thanh FM1 của Đài Tiếng nói VN luôn được những người đi ôtô nghe hàng giờ bởi đó là kênh phát thanh duy nhất thông báo các tuyến đường, các điểm ùn tắc ở Hà Nội. Gọi là kênh phát thanh "Giờ cao điểm", nhưng dường như cả ngày ở Hà Nội luôn là giờ cao điểm vì giao thông ùn tắc.
Ở các quốc gia lân cận đều có giờ cao điểm, nhưng người ta còn biết sẽ khai thông trong bao nhiêu phút, nhưng ở Hà Nội một khi đã ùn tắc là không biết khi nào có thể rời được chỗ đó. Đó là sự khác biệt lớn về cơ sở hạ tầng và đặc biệt về tư duy quản lý điều hành của ngành chức năng.
Nhiều năm qua, lãnh đạo Thành ủy, UBND TP.Hà Nội đã rất cố gắng làm được nhiều việc để Hà Nội trở thành "trái tim của cả nước" theo đúng nghĩa của nó. Và cũng nhiều năm qua, Hà Nội đã gồng mình làm được nhiều việc cho sự kiện "1.000 năm Thăng Long - Hà Nội". Vì thế, Hà Nội đã đẹp và sẽ còn đẹp lên nhiều. Thế nhưng, có những điều ở Hà Nội đã xấu thì ngày lại càng xấu hơn, mà điển hình nhất là tình hình giao thông đang ngày càng trở nên tồi tệ, trong đó có phần "góp sức" của ngành chức năng.
Đường vừa hẹp vừa ít, nhưng phương tiện giao thông cứ tăng không ngừng. Mâu thuẫn này đã có từ lâu. Khi báo chí lên tiếng, ngành giao thông công chính xẻ bớt hè, xẻ bớt góc ngã ba, ngã tư để các phương tiện giao thông có lối rẽ, tránh được cảnh ùn tắc. Nhưng cũng chỉ được ít ngày, tình trạng tắc nghẽn vẫn xảy ra.
Ai đó đưa ra sáng kiến xóa bỏ hàng loạt ngã tư, ngã năm, buộc các phương tiện phải đi vòng xa hàng cây số mới đến được điểm cần đến vốn chỉ có khoảng cách theo đường chim bay có vài trăm mét, thậm chí chỉ 50 mét. Ít ngày đầu thì thấy thông thoáng, nhưng như sự cảnh báo của Lao Động ngay từ đầu, rằng đây chỉ là biện pháp tình thế, cục bộ. Mà tình thế và cục bộ thì chỉ có thời gian nhất định, lâu dài phải có giải pháp chiến lược mới giải quyết tận gốc vấn đề.
Song, người ta lại coi đó là thành tích lớn với một chi phí lớn vài chục tỉ, thậm chí hàng trăm tỉ đồng, rồi rầm rộ mừng công, khen thưởng. Đó là chưa nói đến chuyện phức tạp, nhạy cảm về bản quyền. Do coi đó là sáng kiến lớn nên hầu hết các ngã tư, ngã năm tiếp tục biến mất và những dòng xe cộ buộc phải rồng rắn, vòng vèo, chỉ cần một xe buýt quay đầu ở điểm rẽ hẹp cách ngã tư đã bịt cả cây số thì ùn tắc lại tăng lên. Mất thời gian, tốn xăng dầu, tăng thêm khí thải độc hại vào không khí, nên một số người sốt ruột leo xe máy lên hè đi, rẽ đại vào các khoảng trống. Và thế là CSGT đã phục sẵn ở đó nhảy ra giữa đường giữ lại xử phạt, giữ xe. Còn người đi bộ thì không có đường nào để đi ở những nơi như vậy, nếu muốn chỉ có... bay!
Đường thì hẹp mà dải phân cách trồng cỏ, trồng hoa cứ rộng mênh mông. Báo chí lên tiếng, Hà Nội đã xén gần hết các dải phân cách trồng hoa, cỏ phí phạm ở đường Trần Khát Chân, kết quả là giải quyết gần như tận gốc chuyện tắc đường ở khu vực này. Nhưng đường Liễu Giai, Phạm Hùng, Phạm Văn Đồng, Khuất Duy Tiến..., các dải phân cách trồng hoa vẫn cứ mêng mông bát ngát, trong khi đường cần cho xe đi lại hẹp. Báo chí nói nhiều thì ngành giao thông lại đáp trả rằng đó là "tiêu chuẩn đường hiện đại". Tiêu chuẩn nào đi nữa mà làm hẹp đường, gây ùn tắc giao thông và hậu quả của nó là làm thiệt hại sức người, sức của của xã hội thì đó là thứ "tiêu chuẩn phản động" (theo nghĩa chống lại sự vận động tiến bộ).
Có không ít ngã tư bỗng nhiên xuất hiện một biển nhỏ xíu "cấm ôtô rẽ trái" thì ngay cách đó không xa là một tổ CSGT ít nhất là 3 người, không thì 5 người bố trí một cách chuyên nghiệp, thuần thục: Người chặn bắt, người quan sát phát hiện, người xử lý. Đó là những cái bẫy không hơn không kém.
Trong khi đó, giao thông gần đấy đang ùn tắc trầm trọng thì chỉ có một, hai CSGT vất vả điều hành mà không thể nào tạo được thông đường. Vậy CSGT điều hành giao thông hay lập bẫy nghiệp vụ như một vị đại biểu HĐND TP.Hà Nội từng trả lời chất vấn?
CSGT được sinh ra không phải để bẫy người đi đường mà là nhằm điều hành giao thông thông thoáng, bảo đảm sự nghiêm minh của Luật Giao thông. Đó là chưa nói đến thanh tra giao thông (thuộc Sở Giao thông Vận tải Hà Nội) oai vệ cứ thoải mái tháo biển ôtô đỗ sai quy định rồi bỏ đi, với lý do "UBND thành phố có văn bản cho phép", bắt chủ xe phải đến trụ sở của họ giải quyết, chủ yếu là phải xin xỏ, năn nỉ. Chẳng ở đâu lại có cái văn bản vi hiến như vậy. Thế nhưng nó vẫn tồn tại đấy.
Cái xấu của giao thông Hà Nội mà có sự "góp sức" của ngành chức năng đã làm giảm bớt đi rất nhiều hình ảnh đẹp của Hà Nội. Báo chí lên tiếng nhiều, nhân dân phản ánh nhiều nhưng ngành giao thông và CSGT Hà Nội vẫn "y nguyên". Họ bảo thủ hay vòng vo? Họ yếu kém hay tắc trách?
Hà Nội xanh và sạch thì hẳn rồi, nhưng Hà Nội với cảnh giao thông hỗn loạn, đầy nguy hiểm đến tính mạng người dân thì sao có thể xanh và đẹp đúng nghĩa của nó? Nếu như cảnh này vẫn tiếp tục diễn ra thì công sức của thành ủy, UBND, các ban ngành và nhân dân Hà Nội lâu nay trở nên vô ích hay sao?