Chính trị Email    In

Cân bằng và ưu tiên

Thứ Bảy, 25.11.2006 | 06:42 (GMT + 7)

(LĐ) - Trong mối quan hệ hiện tại của các nước lớn với Ấn Độ và Pakistan thể hiện rõ nét nhất và sinh động nhất một chiều hướng diễn biến trong quan hệ quốc tế là kết hợp giữa cân bằng quan hệ và ưu tiên đối ngoại.

Từ lâu nay, một khi có các vị đứng đầu nhà nước và chính phủ của các nước lớn công du khu vực này thì không thể có chuyện đã đến đây lại không đi sang đó. Mỹ, Nga rồi Nhật Bản, và hiện tại là Trung Quốc.

Đó là chuyện cân bằng quan hệ. Lý do chính là sự khác biệt về chính trị, tôn giáo và sắc tộc của hai nước vốn có chung một cội nguồn lịch sử, là mối quan hệ đặc biệt của từng nước với các đối tác bên ngoài kể từ khi giành độc lập từ tay thực dân Anh và là mối bất hoà giữa chính họ với nhau kể từ khi lập quốc cho tới tận bây giờ.

Họ lại cùng có vũ khí hạt nhân. Bên cạnh đó, theo cùng sự chuyển biến của thời cuộc, mỗi nước trong số này lại đã có được vị thế địa chiến lược khác nhau trong chính sách của các đối tác lớn. Vì thế, chuyện cân bằng quan hệ lại được lồng ghép với chuyện ưu tiên đối ngoại.

Chẳng hạn như Pakistan chiếm vị trí chiến lược quan trọng trong cuộc chiến chống khủng bố mà Mỹ đang tiếp tục theo đuổi. Ấn Độ không thể thay thế được vai trò ấy. Nhưng nếu để bài binh bố trận cho ván bài chiến lược lâu dài ở khu vực, và từ đó vươn ra Đông Nam Á và Đông Bắc Á thì Pakistan lại không có vai trò bằng Âận Độ đối với Mỹ.

Đối với Trung Quốc thì ngược lại. Trung Quốc cần Ấn Độ làm đối tác chiến lược về chính trị - kinh tế, nhưng lại không thể thiếu Pakistan là đồng minh chiến lược về chính trị - quân sự, an ninh. Để kiềm chế đối tác và để cạnh tranh ảnh hưởng ở khu vực thì đến cả Nga hay Nhật Bản cũng đều tranh thủ cả hai nước này hơn là nghiêng về một phía để rồi xô đẩy phía bên kia về hướng đối tác khác.

Nhưng lĩnh vực hợp tác thì lại được ưu tiên khác nhau. Tăng cường trao đổi thương mại, thành lập khu vực mậu dịch tự do song phương, hợp tác trong các thể chế khu vực và quốc tế đã trở thành chủ đề nội dung muôn thuở.

Hợp tác quân sự và an ninh, hạt nhân và công nghệ hiện đại mới là những chủ đề được ưu tiên, được coi là động lực và chất lượng cho mối quan hệ đối tác chiến lược mới như giữa Mỹ và Nga với Ấn Độ hay giữa Trung Quốc và Nhật Bản với Pakistan.

Không chỉ ở Nam Á, mà cả ở nhiều khu vực khác trên thế giới cũng vậy, từ Đông Nam Á đến Trung Á, từ Trung Đông đến vùng Vịnh, từ Châu Phi sang Mỹ Latinh. Cân bằng để duy trì hợp tác, ưu tiên để thúc đẩy hợp tác, ưu tiên cho lĩnh vực hợp tác này để tạo dựng và củng cố sự cân bằng quan hệ nói chung, không để chúng loại trừ lẫn nhau.

Quay về trang chuyên đề Email    In