Báo laodong điện tử tin tức thời sự cập nhật liên tục

Con dao hai lưỡi

Đề cập đến tác dụng của y cụ được sản xuất từ công nghệ nano - TS Lê Chí Hiếu - nguyên giảng viên Trường ĐH Khoa học tự nhiên - cho biết: Trước đây, quan điểm của công luận dừng ở mức hoài nghi về "công nghệ nano" bởi đó là nghiên cứu mang tính hàn lâm. Song, khoảng hơn thập kỷ trở lại đây, những ứng dụng nano ban đầu trong lĩnh vực quang học, quang điện tử đã vươn sang cả lĩnh vực y học, sinh học. Điều này mở ra một cơ hội mới cho những ứng dụng chăm sóc sức khoẻ con người.

Sự kiện trao giải Nobel Hoá học năm 2008 cho việc khám phá và nghiên cứu protein phát quang, đã nói lên tầm quan trọng của sự phát quang ở thứ nguyên vi mô của tế bào và phân tử.

Tuy nhiên, cũng theo TS Hiếu, chúng ta cũng không nên đặt niềm tin một cách tuyệt đối vào những gì được gọi là sản phẩm "ứng dụng công nghệ nano". Bởi, chính trong lĩnh vực y học nano cũng còn nhiều vấn đề gây tranh cãi.

Bởi, yêu cầu tối cần thiết là những vật liệu y học nano phải được tiếp xúc với các tế bào một cách có chủ ý để tận dụng đặc tính của nó cho việc trị liệu. Sự di động của hạt nano và sự tương tác với tế bào được theo dõi dưới cơ chế kiểm soát gắt gao. Trong khi đó, trên thực tế quá trình chế tạo, sản xuất và sử dụng các sản phẩm nano có thể xảy ra không chủ ý và không có sự kiểm soát thích nghi. Vì vậy, sự di động của những hạt nano tràn lan trong cơ thể con người, động vật hay thậm chí chỉ là thực vật có thể đem lại kết quả không lường trước được.

"Việc gì sẽ xảy ra khi những hạt nano cực nhỏ "xâm chiếm lục phủ ngũ tạng" của chúng ta khi chúng chưa được kiểm soát?" - TS Hiếu giả thiết. Tương tự, với những sản phẩm được "chế tạo" từ đá tourmaline thì giới chuyên môn cũng cho rằng, cho đến nay, các nghiên cứu trên thế giới mới xác định được rằng loại đá này có thể sử dụng trong việc lọc nước chứ chưa có nghiên cứu và minh chứng nào về tác dụng chữa bệnh tim mạch, hoặc bình ổn tâm - sinh lý... như quảng cáo.

Quan điểm của giới y khoa

Ở vị trí là là người đã và đang trực tiếp chăm sóc sức khoẻ cho người dân, BS Đặng Văn Quỳ cũng đã đưa ra ý kiến: Việc sử dụng đá từ trường trong điều trị bệnh là đề tài đã và đang được nghiên cứu, đã có một số báo cáo khoa học ứng dụng của từ trường của các nguyên liệu (đá thiên nhiên hoặc hợp chất tổng hợp) trong điều trị bệnh. Tuy nhiên, ngay trong giới y khoa cũng còn nhiều tranh cãi, chưa thống nhất. Bởi, việc điều trị bệnh phải được áp dụng cụ thể cho từng loại bệnh, từng người bệnh riêng biệt tuỳ theo thể tạng, mức độ bệnh và mức độ đáp ứng thuốc... Chính vì vậy, việc bệnh nhân khỏi hoặc không khỏi một loại bệnh khi áp dụng cùng một phương pháp điều trị, cần phải được nghiên cứu chính xác.

Việc một số dụng cụ như vòng từ, ly từ, giường từ hay những loại sản phẩm chăm sóc sức khoẻ ứng dụng công nghệ nano... được cho lưu hành là vì chúng dừng ở mức có giá trị tương tự như những vật dụng cùng loại được chế tạo từ những nguyên - vật liệu khác. Chính vì vậy, trong quản lý, ngành y tế cũng đã quy định bệnh nhân đang có bệnh phải được chẩn đoán, điều trị và theo dõi tại các cơ sở khám - chữa bệnh.

Không được sử dụng các phương pháp điều trị bằng từ trường để thay thế các phương pháp điều trị cơ bản. Không nên áp dụng phương pháp điều trị mà chúng ta chưa đánh giá được hiệu quả, không tiên lượng trước được tiến triển của bệnh. Và bệnh nhân chỉ nên sử dụng thêm những vật liệu có từ trường, sau khi tham khảo ý kiến thầy thuốc, như một "liệu pháp tâm lý" để tăng thêm niềm tin, lạc quan... từ đó giúp mau khỏi bệnh.

Tóm lại, kinh doanh đa cấp không trái phép, ứng dụng những công nghệ mới như nano, từ trường... trong lĩnh vực chăm sóc sức khoẻ cũng là điều mà khoa học và công nghệ đang hướng tới. Song, việc lạm dụng quảng bá, kinh doanh đa cấp những y cụ, dụng cụ chăm sóc sức khoẻ không được cơ quan chức năng cấp phép, chưa được khoa học kiểm chứng với giá cao hơn quá mức so với giá trị thực của chúng, thì lại là điều vi phạm.