Thứ Ba, 22.4.2008 | 07:40 (GMT + 7)
Trong số hàng chục ngàn nông dân trắng tay, có đến hàng ngàn hộ nghèo đang đứng trước nguy cơ thiếu đói nghiêm trọng.
Lúa chỉ để cho bò ăn
Mặc dù đang là thời điểm thu hoạch rộ lúa đông xuân, nhưng hầu hết các cánh đồng ở huyện Krông Păc đều rất ít người gặt. Đi dọc cánh đồng các xã Hoà Đông, Hoà An, Hoà Tiến, Ea Phê đâu đâu chúng tôi cũng thấy nông dân cho trâu bò vào ruộng ăn lúa thoải mái. Ông Trần Văn Út (ở thôn 3, xã Hoà Tiến) buồn bã nói: "Nhìn cả cánh đồng lúa tốt vậy đó, nhưng không có hột đâu. Bà con chăm sóc bốn tháng trời, bây giờ chỉ để cho trâu bò ăn thôi". Ở mảnh ruộng kề bên, hai cha con ông Thái Văn Bường ngẩn ngơ với mấy túm lúa nhỏ xíu. "3 sào này vụ trước tui thu được 30 tạ, bữa nay gặt đi gặt lại cũng chưa tới 3 tạ. Tui nghèo quá mới ra vớt vát, chứ người ta bỏ vãi hết rồi" - ông Bường than vãn. "Bỏ vãi" là nói cho vui, chứ muốn hay không nông dân cũng phải gặt lúa để xử lý đất cho vụ hè thu sắp tới. Đã thất thu nặng nề, bà con lại phải nghiến răng trả tiền khoán thu hoạch 350 ngàn đồng/sào (1.000m2).
Nghe nói Ea Phê bị thiệt hại nặng nhất, chúng tôi ghé trụ sở UBND xã, Chủ tịch xã Lương Văn Sáng buồn so: "Mọi năm ra đồng mùa này thấy ham lắm, nhưng năm nay thì... nản. Xã tôi có 500ha lúa được trồng toàn giống tốt, chăm sóc đúng quy trình kỹ thuật, lại không bị hạn hán gì cả. Vậy mà đến lúc trổ thì nghẽn đòng, không trổ, hoặc không ngậm sữa làm hạt. 100% diện tích lúa của xã bị mất trắng. Bà con trắng tay hết, nhưng gay go nhất là 677 hộ diện nghèo".
Theo thống kê ngày 18.4 của Sở NNPTNT, toàn tỉnh có hơn 7.000ha lúa đông xuân bị lép hạt. Nặng nhất là huyện Krông Pắc, với 2.230ha (hơn một nửa diện tích lúa toàn huyện) bị thiệt hại, trong đó 742ha mất trắng, 787ha giảm năng suất đến 80%, 502ha giảm năng suất 50%. Huyện Krông Ana cũng mất 1.100ha, Krông Bông mất 1.000ha, Ea Kar mất 1.300ha v.v... Tính chung cả tỉnh, sản lượng bị thất thu khoảng 23.000 tấn, giá trị thiệt hại trên 140 tỉ đồng.
Tuy nhiên, việc thống kê vẫn chưa hoàn tất, vì vậy có thể con số thiệt hại còn lớn hơn nhiều. Theo lãnh đạo Sở NNPTNT, nguyên nhân mất mùa là do các đợt rét đậm, rét hại kéo dài cuối tháng 1, đầu tháng 2 vừa qua. Khi các trà lúa bước vào làm đòng thì gặp nền nhiệt thấp, nhiệt độ nhiều ngày liền xuống dưới 14 độ C nên lúa bị nghẽn đòng, thoái hóa đòng, không trổ được. Đắc Lắc chưa từng có hiện tượng mất mùa nghiêm trọng như vậy.
Đối mặt với cái đói
 |
| Số lúa nông dân thu được không đủ trả tiền khoán thu hoạch. |
Gặp chúng tôi trên cánh đồng thôn 2 (xã Hoà Sơn, huyện Krông Bông), lão nông Võ Thanh làm một phép tính: "Với giá vật tư bây giờ, làm một sào lúa hết 4 triệu bạc, thu được 8 tạ thì huề vốn, coi như lấy công làm lời. Cả nhà tui có 8 miệng ăn chỉ trông vào 3 sào ruộng. Năm nay ông trời không trả công cho tui, mà còn lấy mất hơn chục triệu bạc tiền giống, phân, thuốc trừ sâu. Bây giờ biết lấy gì ăn, lấy gì đầu tư cho vụ lúa sắp tới đây? Khổ vậy, nhưng ở vùng này không trồng lúa thì cũng chẳng biết làm gì để sống".
Quả như ông Thanh nói. Chúng tôi đi một vòng qua các xã của huyện Krông Bông, từ Hoà Sơn đến Ea Trul, nhìn đỏ mắt cũng không thấy cây gì khác ngoài lúa. Chỉ có những cánh đồng lúa chạy dài tít tắp, phía trên là núi cao dựng ngược và rừng cấm - Vườn Quốc gia Chư Yang Sin. Ơ huyện Lắc cũng vậy. Nay lúa mất mùa, nông dân sẽ gặp khó khăn chồng chất. Còn tại Krông Păc, theo thống kê của Phòng Kinh tế, hầu hết nông dân trồng lúa đều là hộ nghèo (có sổ hộ nghèo). Mà hộ nghèo thì hễ mất mùa là đói ngay, vì họ không có nguồn thu nhập nào khác để bù vào.
Ông Nguyễn Văn Sinh - Phó giám đốc Sở NNPTNT - cũng đồng tình: "Mức độ thiệt hại trong vụ đông xuân này đối với bà con nông dân là rất lớn. Trong khoảng 35.000 hộ bị ảnh hưởng do mất mùa, có hàng ngàn hộ nghèo cần được cứu đói khẩn cấp. Những hộ không thuộc diện nghèo cũng cần được Nhà nước hỗ trợ giống lúa, giống bắp để tái sản xuất trong vụ hè thu".