Báo laodong điện tử tin tức thời sự cập nhật liên tục

Điểm nhấn tài nguyên thiên nhiên đa dạng, giàu có nhất của Hoàng  Liên Sơn, đó là VQG Hoàng Liên rộng gần 30.000ha, với đỉnh trời Phan Si Păng cao nhất Đông Dương. Phan Si Păng, với sức quyến rũ mãnh liệt của cây rừng, hệ động thực vật, hệ thống mây mù gió núi kỳ ảo, đã được Việt Nam ta chính thức phát động người trong và ngoài nước bầu chọn là Kỳ quan thiên nhiên thế giới…

Tuy nhiên, đầu tháng 3 năm 2010 này, trở lại với khu vực VQG Hoàng Liên, dọc tuyến đường leo Phan Si Păng 3.143m, sau trận cháy rừng lịch sử vừa qua, PV Lao Động đã ghi nhận một bộ mặt khác của các đỉnh núi Thần Tiên này. Kể từ 25 Tết Nguyên đán Canh Dần đến giờ, nhiều nỗi xót xa, một trận tuyến đánh giặc lửa sôi động và tuyệt vọng vẫn chưa khi nào chấm dứt…

Nhiều đỉnh núi bị kiểm lâm và bà con bản địa ra sức cạo trọc cây dại, cây tạp, lớp thực bì để làm đường băng cản lửa lớn, tránh các cơn gió cực mạnh mang theo tàn lửa… Điều này là cần thiết để cứu rừng, nhưng nó cũn sẽ ảnh hưởng không nhỏ tới đa dạng sinh học của VQG Hoàng Liên.

Kiểm lâm viên kiệt sức ngồi thở dốc bên các gốc cây cháy đen và các dãy núi bị thiêu rụi, không còn một chiếc lá màu xanh!

Hầu như toàn bộ lực lượng của VQG Hoàng Liên phải trực chiến suốt từ Tết Canh Dần ở trong vùng lõi của rừng. Trong ảnh là các nữ cán bộ kiểm lâm dựng lều, ăn ngủ trong rừng, làm công tác hậu cần phục vụ cuộc chiến đánh “giặc lửa” (ảnh chụp 3/3/2010).

Những cây cổ thụ trong rừng nguyên sinh, thân cây phủ đầy rêu mốc, cây ký sinh thế này, khi đã bị dính một tàn lửa, công tác chữa cháy cực kỳ khó khăn.

Sau trận cháy, tán rừng này trông khá “giản dị” với các cây nhỏ bé bị chết, nhưng, thật ra, khi còn sống, hệ thực vật này rất đẹp, nó phủ kín các dãy núi. Vì núi cao, gió lớn, khí hậu khắc nghiệt, cây cối cằn cỗi, không thể cao lớn được. Mỗi cây rừng ở đây, dù nhỏ bé, đều chứa trong nó một bảo tàng tự nhiên mang tên Hoàng Liên Sơn, Phan Si Păng!

Từ đỉnh cao 2.500m nhìn xuống, ta có thể bắt gặp những “thung lũng chết” với hệ thống cây cổ thụ bị cháy rụi từ những năm trước đây. Tiếc thay, năm 2010, Hoàng Liên Sơn lại gặp phải nhiều rông núi, nhiều thung lũng chết nữa!

Trước những “kho báu rừng già” như thế này, chúng tôi lại rùng mình nghĩ đến giặc lửa, bởi 7 tháng nay Sa Pa chưa có trận mưa nào đáng kể. Và công tác chống cháy của chúng ta còn ở mức quá thô sơ, tuyệt vọng.

Trong lõi rừng, ở độ cao 2200m, chúng tôi vẫn phát hiện các gốc cây lớn được người đi làm nương tận dụng làm hốc bếp… nấu cơm (nhằm tránh gió, gió ở đó rất dữ dội). Điều này, cực kỳ nguy hiểm, có thể, nó đã là nguyên nhân gây ra các vụ hỏa hoạn!

Sau hơn chục ngày Lao Cai công bố dập hết tiệt các đám cháy trong vùng lõi VQG Hoàng Liên, chúng tôi vẫn ghi nhận các đụn khói, đỏ lửa, và tiếng nổ chát chúa ở trong rừng già sâu thẳm. Lực lượng kiểm lâm vẫn tá hỏa chạy đua với… gió trời Phan Si Păng!

Và, đích thân giám đốc VQG Phạm Văn Đăng vẫn phải “bạc  mặt” leo rừng và chỉ huy đánh giặc lửa.

Có lẽ, chúng tôi là những người làm báo đầu tiên tiếp cận được cánh rừng già bị thiêu chết đứng với không ít cây cổ thụ như thế này, trên đỉnh cao 2.400m so với mực nước biển của VQG Hoàng Liên.

Lưỡi lửa táp thành từng vạt, giết chết rừng trên từng rông núi lớn.

Rừng già bị cạo trọc hoặc bị cháy nham nhở, lửa bốc cao mấy chục mét, gió thổi xiêu vẹo người bảo vệ rừng, nhưng vũ khí của các “chiến binh” dập lửa chỉ có dao rừng và bi-đông đựng nước!

Làm sao chống được cháy rừng giữa hanh hao tột độ, giữa các cơn gió núi lồng lên kinh hoàng kia? – câu hỏi đó vẫn cứ treo giữa đại ngàn Hoàng Liên Sơn!

>> “Tỉnh ngộ” bởi lửa núi Hoàng Liên!
>> “Nóc nhà” Đông Dương: Kiệt sức với giặc lửa
>> Chùm ảnh: Lửa vẫn âm ỉ trong Vườn Hoàng Liên
>> Khóc rừng trên “nóc nhà” Đông Dương