Báo laodong điện tử tin tức thời sự cập nhật liên tục

Nhưng bằng ấy giải pháp vẫn khó chống đỡ với nguy cơ thiếu điện đang hiện hữu do cầu vượt cung với tốc độ phi mã.

Thiếu điện dự phòng

Trong tháng 11, theo số liệu cập nhật của EVN, sản lượng điện tiêu thụ trung bình ngày của toàn hệ thống là 248,6 triệu kWh, tăng 24,18% so cùng kỳ năm ngoái. Thậm chí sản lượng điện ngày cao nhất đã đạt đến 270,6 triệu kWh, tăng 27,4% so với ngày cao nhất của tháng 11.2008.

Mặc dù ảnh hưởng của suy giảm kinh tế khiến nhiều ngành công nghiệp có dấu hiệu chững lại, nhưng mức độ tăng tiêu thụ điện vẫn lên nhanh: Quý I/2009 là 3,79%; nhưng từ quý II, phụ tải điện đã tăng 11,3%, quý III tăng 17,3% và ước cả năm 2009 là 12,78%. Trong 11 tháng, EVN đã mua điện từ các nhà máy ngoài EVN và điện mua của Trung Quốc chiếm tới 1/3 sản lượng điện tiêu thụ.

Để đáp ứng tốc độ tăng vọt phụ tải, việc điều hành hệ thống điện cực kỳ nan giải. Một quan chức EVN cho biết: Khác biệt với mọi năm, năm nay do mùa mưa đến sớm, hạn hán nặng xảy ra ở miền Bắc, khiến mực nước 3 hồ thủy điện Hòa Bình, Tuyên Quang và Thác Bà thấp hơn 2,6 tỉ mét khối so với mực nước dâng bình thường. Sản lượng điện phát các tháng 11 - 12 chỉ bằng 25% so với cùng kỳ 2008. Lượng thiếu hụt được bù đắp bởi nhiệt điện (NĐ), nhưng năm nay, NĐ chạy dầu được huy động vào hầu hết các tháng trong năm, do hạn hán, thiếu nước. Đường dây truyền tải 500kV Bắc- Nam phải vận hành liên tục căng thẳng.

Do các nguồn nhiệt điện mới phía bắc không vào vận hành, các đường dây truyền tải và trạm 500kV miền Bắc hiện phải vận hành hết công suất, nhận điện tải từ Nam ra, nên chỉ cần một sự cố là rã lưới.

Ngay tại các thành phố lớn như HN, TPHCM, mặc dù không xảy ra cắt điện như cơm bữa, nhưng có nhiều ngày nắng nóng, phụ tải tăng nhảy đột biến, lưới điện trung hạ thế bị sự cố quá tải đã dẫn tới mất điện cục bộ một số khu vực.

Đặc biệt, lưới điện truyền tải 500-220kV TP.Hà Nội hiện bị quá tải do các công trình lưới điện truyền tải đề ra trong quy hoạch điện không vào vận hành (hiện 100% dự án lưới 220kV và 83% lưới 110kV QH duyệt nhưng không vào vận hành), khiến điện có nguồn mà không tới được nơi tiêu thụ.

Mùa khô 2010: Báo động

Một trong những lý do khiến tình trạng thiếu nguồn trầm kha là năm nào cũng vậy, các nguồn điện mới phải vào để bổ sung cho nhu cầu tăng trưởng phụ tải đều bị chậm tiến độ. Theo dự kiến của EVN năm 2009, phải đưa được công suất 3.300MW vào vận hành. Nhưng đến thời điểm này, mới có thêm 1.200MW bổ sung, nâng tổng công suất toàn hệ thống lên khoảng 18.300MW và dự báo, hết tháng 12 mới có thể thêm được 600MW nữa. Nhưng như thế mới chỉ đáp ứng được một nửa tiến độ nguồn điện vào vận hành. Mùa khô tại miền Bắc đã thiếu khoảng 350MW giờ cao điểm.

Nhiều tính toán cho năm 2010 với dự báo tốc độ tăng trưởng phụ tải cao (từ 13-15%), do kinh tế đã thoát khỏi suy thoái. Dự kiến sẽ có 14 nhà máy điện lớn vào vận hành với tổng công suất lắp đặt 3.330MW, chưa kể khoảng 350MW công suất thủy điện vừa và nhỏ. Nhưng thực tế thì chưa thể chắc chắn được điều gì.

Trường hợp, các nguồn NĐ mới của miền Bắc không bổ sung thêm như: Nhà máy NĐ Cẩm Phả (300MW) vào tháng 12.2009; NĐ Quảng Ninh 300MW; NĐ Sơn Động 220MW vào tháng 2.2010... thì hệ thống điện miền Bắc sẽ cầm chắc thiếu khoảng 1.200MW.

Kinh nghiệm nhiều năm cho thấy, việc chậm tiến độ kinh niên các công trình nguồn điện sẽ dẫn tới thiếu hụt điện trầm trọng do cung không đủ cầu. Đặc biệt trong bối cảnh việc sử dụng năng lượng lãng phí hiện nay, để tăng trưởng 1% GDP thông thường các nước trong khu vực chỉ tăng khoảng 1-1,2% lượng tiêu thụ điện, trong khi ở VN, EVN vẫn phải chuẩn bị cho mức tăng trưởng gấp đôi. Vì vậy sẽ không ngạc nhiên nếu năm tới, tình trạng cắt điện luân phiên lại có thể tái diễn.