Đời sống Email    In

Nhận thức yếu cũng là một sự cản trở

Chủ Nhật, 13.4.2008 | 00:02 (GMT + 7)

(LĐCT) - Tuyên bố của Liên Hợp Quốc nói rõ bạo lực đối với phụ nữ: "Là bất kỳ hành động nào gây ra hoặc có thể gây ra hậu quả làm tổn hại hoặc gây đau khổ cho phụ nữ về thân thể, tình dục hay tâm lý, kể cả những lời đe doạ hay độc đoán tước quyền tự do, dù xảy ra ở nơi công cộng hay đời sống riêng tư".

Còn thông thường nói đến bạo hành giới (BHG) hoặc bạo lực gia đình (BLGĐ), người ta vẫn thường chỉ nghĩ đến sự ngược đãi về thể chất mà phần đông phụ nữ trong cuộc phải chịu đựng.

Do vậy, những năm gần đây, BHG đã bắt đầu được coi như một vấn đề xã hội, và các hoạt động phòng chống cũng được Chính phủ, một số tổ chức phi chính phủ trong nước và quốc tế quan tâm.

Điều đáng nói ở đây là nhận thức của xã hội, của chính nạn nhân vẫn còn hạn chế. Trong số các dạng bạo lực đối với phụ nữ, BLGĐ là dạng phổ biến nhất. Nó phản ánh những đặc trưng về giới do xã hội và lịch sử thiết lập, trong đó đàn ông được xã hội thừa nhận có quyền kiểm soát và sử dụng vũ lực để duy trì sự thống trị của mình.

Do vậy, chúng ta cũng không ngạc nhiên khi thấy rằng ở VN, trong khi nỗ lực để tiến tới bình đẳng giới thì phần đông phụ nữ - nạn nhân lại chấp nhận những đặc trưng về giới ấy từ trong tiềm thức.

Trong một khảo sát về thái độ của cán bộ y tế về giới và ngược đãi phụ nữ (thuộc Dự án "Cải thiện chăm sóc y tế cho nạn nhân BHG" do Quỹ Ford tài trợ) cho thấy: Trong khi chỉ có 2,7% nam giới cho rằng: Người vợ tốt phải nghe lời chồng dù không đồng ý, thì tỉ lệ này ở phụ nữ là 5,9%.

Trong khi 5,4% nam giới cho rằng: Người phụ nữ phải có nghĩa vụ đáp ứng nhu cầu tình dục của chồng thì tỉ lệ nữ giới là 11,1%.

Tương tự, 83,8% nam giới đồng ý rằng người phụ nữ có quyền từ chối quan hệ tình dục nếu không muốn, nhưng chỉ có 57,8% nữ giới cùng quan điểm...

Xin lưu ý, đó là nghiên cứu khảo sát ở nhóm có trình độ nhất định, có hiểu biết về xã hội - cán bộ y tế. Điều này cho thấy, nhận thức về giới và nghĩa vụ về giới ở những nhóm có học thức kém hơn (khá phổ biến ở nông thôn VN) sẽ là như thế nào.

Sự hiểu biết các kiến thức pháp luật liên quan đến bạo lực giới cũng là điều vô cùng quan trọng vì nó sẽ là một chỗ dựa tinh thần cho nạn nhân. Hầu hết trong chúng ta đã từng biết đến hoặc nghe nói đến các quy định của pháp luật liên quan đến xử lý các trường hợp ngược đãi về thể chất như cố ý gây thương tích, xâm phạm thân thể và tính mạng người khác, vi phạm chế độ một vợ một chồng... nhưng lại rất ít người biết đến những điều khoản xử phạt những hành vi ngược đãi về tinh thần.

Trong khi đó, hành vi ngược đãi thể chất chỉ là: Hành hung, đánh đập khi mang thai, dùng vật nguy hiểm tác động vào người phụ nữ...

Nhưng danh mục hành vi được coi là ngược đãi tinh thần đa dạng hơn rất nhiều: Mắng, chửi hạ nhục; đuổi khỏi nhà; bỏ rơi, không quan tâm; đe dọa, khống chế; ngăn cản tham gia hoạt động xã hội/đi làm/học tập; ngăn cản không cho quan hệ với gia đình/bạn bè...

Một cán bộ y tế trong nghiên cứu trên cũng cho biết: "Tôi thường gặp bạo hành về tinh thần, nhiều trường hợp người phụ nữ đẻ hai con gái, chồng và gia đình chồng ép đẻ thêm để có con trai, nhưng bản thân chị sức khoẻ cũng yếu, kinh tế gia đình khó khăn nên không muốn đẻ. Chồng chị bất mãn và luôn hành hạ chị theo kiểu "khủng bố" tinh thần: Chửi mắng chỉ vì những lý do rất vặt vãnh, thậm chí còn ngoại tình công khai...".

Và như vậy, chỉ khi nào nhận thức của mọi giới, mọi tầng lớp xã hội về quyền tối thiểu của mỗi con người được nâng cao cộng với sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan có trách nhiệm thì cuộc chiến chống BHG mới có được những kết quả như ý muốn.

Quay về trang chuyên đề Email    In