Báo laodong điện tử tin tức thời sự cập nhật liên tục

Trong khi đó, chúng ta lại cần nhiều hơn nữa những “lý giải gia”, “nghiên cứu gia” có những nghiên cứu thuyết phục mạnh mẽ, quy tụ những sáng kiến khoa học, tạo tác nhân kích thích sự thay đổi, tạo thành những ảnh hưởng quyết định để giúp cho ngành giáo dục đại học thoát khỏi  cảnh lẹt đẹt về chất lượng.

Ảnh hưởng từ cá nhân hay từ một trường phái, một loại quan niệm  giáo dục đại học chưa thực sự xuất hiện như một uy lực xã hội. Xã hội đầy tiếng kêu tạo nên một cảm giác cả ảo lẫn thật về chất lượng đại học, ai cũng có quyền phát biểu.

Tuy nhiên,  sự thực do đâu, tại sao và làm thế nào, lỗi bộ phận hay lỗi hệ thống, quá khứ dồn nén hay tương lai đe dọa tạo nên thực trạng tâm lý hiện tại về chất lượng đại học..., lại  không được lý giải  thấu đáo.

Tất cả các luận bàn đều hướng về những nhà quản lý, những người chịu trách nhiệm,  và cũng không thấy tiếng nói đối thoại thuyết phục từ phía này.  Nghĩa là chưa có tiếng nói thể hiện những quan điểm hay mong muốn đối thoại. Các nhà nghiên cứu giáo dục được nhận lương từ chính công việc này, hay các cơ quan nghiên cứu giáo dục đều không thấy có tiếng nói có ảnh hưởng đến dư luận hay tạo sự chú ý của dư luận. Rõ ràng là thiếu sự bàn luận, tranh cãi  thực sự để thực hiện nguyện vọng về một sự phát triển chất lượng đại học. 

Chất lượng giáo dục đã được tìm lý do từ người thầy, từ sinh viên, từ giáo trình, từ cách dạy, từ hệ thống thực nghiệm, từ quan niệm, triết lý giáo dục, từ sự thiếu vắng hệ thống kiểm tra độc lập, từ các lý do xã hội, từ quản lý, từ sự  nở rộ như nấm các trường đại học một cách khó kiểm soát…

Tất cả đều đã được đưa ra rà soát để “truy cứu” trách nhiệm, nhưng rà soát đến đâu, “truy cứu” đến đâu lại là chuyện khác. Kiểm tra độc lập ư? Tốt thôi, nhưng các tệ nạn từ thanh tra, kiểm tra lại cần được nhìn từ lý do xã hội, và như vậy kết quả liệu có trung thực?

Thầy thì cũng đã có không ít người được đào tạo từ nước ngoài, nhưng dường như không tạo thành sự ảnh hưởng quan trọng. Sinh viên cũng có khá nhiều người được ra nước ngoài tiếp tục học và cũng được nhận bằng thạc sĩ, tiến sĩ đấy, nhưng số ít này dường như chưa đủ nói liên điều gì về chất lượng đào tạo trong nước.

Rồi nữa, từ sự đặt hàng của xã hội, các cơ sở nghiệm thu đích thực có đủ nghiêm ngặt về chất lượng - nghĩa là xã hội đã tạo một áp lực đủ mạnh để loại thải những yếu kém, hay vẫn còn dung dưỡng những chất lượng non nớt khiến cho những sản phẩm kém chất lượng vẫn có quyền tồn tại “đàng hoàng”.
 
Và nữa, chất lượng thường vẫn được nói một cách chung chung, song vấn đề ở đây là cần những giải pháp khuyến khích một cách rốt ráo hơn năng lực tư duy độc lập, tư cách, tư thế của sinh viên… Dường như khía cạnh này ít được đặt ra một cách mạnh mẽ trong các tranh luận.

Giáo dục đại học là một vấn đề lớn của quốc gia. Nếu chỉ phàn nàn và chê bai không thôi thì nền giáo dục đại học nước nhà vẫn không hy vọng có sự thay đổi.