Báo laodong điện tử tin tức thời sự cập nhật liên tục

Rất hiếm ở nơi nào mà rất nhiều phiên hoặc chỉ có người bán, hoặc chỉ có người mua, đã lên thì lên kịch trần và đã xuống thì xuống cũng kịch sàn, đã lên thì dù có tin xấu cũng bị bỏ qua, đã xuống thì dù có tin tốt cũng không thể kéo lại.

Khi lên thì tâm lý lạc quan, phấn khởi tràn ngập thị trường, khi xuống thì bi quan, chán nản thậm chí có tâm lý phó mặc.

Khi lên thì kể cả những người mới nhập cuộc hay không có hiểu biết, kinh nghiệm nhiều về thị trường, về công ty cũng trở thành chuyên gia, còn các chuyên gia thì bị phớt lờ và bị cho rằng quá cẩn trọng.

Khi lên thì các “tay lướt sóng” thành công được ca tụng, được cho là thức thời, còn những nhà đầu tư tỏ mối lo ngại về sự đổ vỡ của bong bóng thị trường thì chỉ là để tham khảo cho vui.

Khi lên thì nhiều người cho rằng mình giỏi, không cần ai giúp và khuyên bảo, khi thị trường xuống thì bắt đầu kêu gọi chính phủ, Ngân hàng, UBCK cứu giúp và bắt đầu trách ông này ông kia, ngân hàng, bộ này bộ khác...
 
Tất cả những điều trên cho thấy TTCK Việt Nam là nơi tâm lý đám đông và cảm xúc ngự trị rất mạnh mẽ. Chính cái tâm lý và cảm xúc đó đã đưa VN-Index lên tận mây xanh và lại kéo nó xuống đáy hôm nay, và không biết bao giờ mới chạm đáy.

Đặc biệt hơn, cái tâm lý đó khiến người ta có tâm lý trông chờ sự may rủi, dễ dàng đưa ra các quyết định đầu tư dựa vào cảm tính, dựa vào một tin đồn, một lời khuyên, một lời phát biểu mà không tự mình nghiên cứu để đưa ra các kết luận của chính mình về việc mua hay bán cổ phiếu nào, giá bao nhiêu, khi nào và tại sao.

Cái tâm lý đó khiến cho nhà đầu tư không tự nhìn vào chính mình để đánh giá mình, các quyết định của mình, và để tự chịu trách nhiệm. Và rất dễ dẫn đến việc trông chờ vào người khác, để hỗ trợ, để cứu. Và nếu việc dựa vào người khác đó không đem lại kết quả như mong muốn thì họ quay ra trách và đổ lỗi.

Và đặc biệt, chính cái tâm lý đó khiến cho nhà đầu tư tự mình tước bỏ của mình một điều rất quan trọng - quyền biểu quyết bằng chính kiến và đồng tiền của mình - Biểu quyết về các cổ phiếu và công ty: cổ phiếu nào là tốt, là không tốt, công ty nào hoạt đông hiệu quả hay kém hiệu quả, ban lãnh đạo nào là giỏi hay không giỏi và qua đó gửi những thông điệp cho các công ty tốt làm tốt hơn, các công ty chưa tốt thì cải thiện tình hình và loại đi những công ty không tốt, không hiệu quả.

- Biểu quyết về nền kinh tế và các quyết định kinh tế vĩ mô: Các công ty hoạt động trong nền kinh tế sẽ chịu tác động của môi trường kinh tế vĩ mô, cũng như các quyết định ảnh hưởng đến môi trường đó. Chính vì thế Quyền biểu quyết như trên không chỉ căn cứ vào bản thân cổ phiếu hay công ty phát hành cổ phiếu đó, mà còn căn cứ vào nhận định về cả nền kinh tế với những nhân tố như tăng trưởng, việc làm, lạm phát, lãi suất...

Biểu quyết của nhà đầu tư chính là một sự phản hồi rất tốt cho Chính Phủ trong việc nhận định nền kinh tế và điều hành nền kinh tế. Theo tôi, nếu có thể làm được như thế - thực hiện quyền biểu quyết của mình một cách hiệu quả, nhà đầu tư sẽ không còn hành động theo cảm tính, không cần trông chờ vào sự cứu giúp, không còn bị hoang mang.

Ngược lại, họ sẽ trở nên chủ động hơn, bình tĩnh hơn, và sẽ không chỉ mang lại những kết quả đầu tư tốt hơn cho chính mình, mà sẽ còn có thể đóng góp vào sự phát triển lành mạnh của thị trường, của các công ty và của toàn bộ nền kinh tế. Đó chính là giá trị lớn nhất mà nhà đầu tư đem lại.

Và nếu nhìn từ góc độ đó, tôi nghĩ các nhà đầu tư nên lạc quan hơn trong lúc này bởi vì đối với nhà đầu tư mới, sau khi giá cổ phiếu đã giảm rất nhiều, các cổ phiếu đó trở nên khoản đầu tư hấp dẫn hơn (nếu giá trị của các công ty, hoặc là đã tăng lên, hay không thay đổi, hoặc thậm chí có thể giảm đi, nhưng với tốc độ gảm ít hơn so với giá cổ phiếu) so với trước đây.

Và một khi các nhà đầu tư mới có nhận xét như vậy, đó cũng sẽ là tin tốt với các nhà đầu tư hiện tại, những người đang nắm giữ các cổ phiếu được cho là hấp dẫn bởi vì các cổ phiếu đó hoặc là sẽ tăng giá, hoặc là sẽ có tính thanh khoản cao hơn, có thể bán đi dễ dàng hơn nếu cần tiền cho các mục đích khác.

Và chỉ khi nào các nhà đầu tư có những nhận định và quyết định sáng suốt như thế thị trường VN mới có cơ hội xác định đáy và đi lên. Nếu không, nếu cứ để cảm xúc và sư sợ hãi chế nghự, thị trường sẽ còn tiếp tục đi xuống.