Thế giới đã thay đổi và chúng ta cần đổi thay
Thứ Tư, 21.1.2009 | 20:22 (GMT + 7)
Những gì thế giới trông đợi, đó là trong bài phát biểu có những thông điệp gợi mở về chính sách đối ngoại mà ông sẽ theo đuổi - có vẻ như đó là một chính sách khác với những năm dưới chính quyền Bush.
Ông Obama nhấn mạnh vai trò lãnh đạo của nước Mỹ, nhưng là kiểu lãnh đạo rất khác của chính quyền Bush. Ông nói: “Chỉ sức mạnh quân sự không thôi sẽ không bảo vệ được nước Mỹ, và nó cũng không cho phép ta làm những gì mình muốn”. Ông nhấn mạnh: “Các thế hệ trước hiểu rằng sức mạnh của chúng ta lớn mạnh dần là nhờ chúng ta đã sử dụng nó một cách cẩn trọng. Nền an ninh của chúng ta được xây dựng từ sự chính danh, từ sự gương mẫu, sự khiêm nhường và biết kiềm chế của chúng ta”.
BBC nhận xét, những gì ông Obama nhắc tới đều là những yếu tố của nguyên tắc “sức mạnh thông minh” - sự tổng hợp của các công cụ quân sự, ngoại giao, chính trị và văn hoá mà chúng ta sẽ chứng kiến nhiều hơn trong những ngày sắp tới.
Nhưng đương nhiên ông Obama không từ bỏ sức mạnh quân sự. Ông nhắc tới thực tế nước Mỹ đang đối đầu với cuộc chiến “chống lại mạng lưới đang vươn rộng của bạo lực và căm thù”. Song có lẽ thế giới sẽ không nghe nhiều đến cụm từ “cuộc chiến chống khủng bố” mà ông Bush hay nói - cụm từ, theo nhiều chuyên gia, đã làm biến dạng lăng kính để nước Mỹ tiếp cận với thế giới. Ông kêu gọi thế giới hãy nỗ lực nhiều hơn để đối phó với các thách thức, cần “sự hợp tác to lớn hơn và sự thông hiểu hơn giữa các quốc gia”.
Hướng tới một kỷ nguyên hoà bình, ông Obama nói rằng thế giới đã thay đổi và nước Mỹ cần thay đổi theo. Ông nhắc tới việc tìm cách tiếp cận mới với thế giới Hồi giáo. Đó là hướng đi “dựa trên lợi ích chung và sự tôn trọng lẫn nhau”. Ông nhấn mạnh mong muốn hợp tác cùng những chính quyền đối lập với nước Mỹ: “Đối với các nhà lãnh đạo đang muốn gieo rắc xung đột hay đổ lỗi cho phương Tây gây ra những tệ nạn trong xã hội của họ, quý vị hãy hiểu rằng người dân sẽ đánh giá dựa trên những gì quý vị xây chứ không phải những gì quý vị phá. Đối với những người bám lấy quyền lực nhờ tham nhũng, dối trá, bịt miệng tiếng nói đối lập, hãy biết rằng quý vị đang đi ngược lịch sử, nhưng chúng tôi sẽ chìa tay ra nếu quý vị biết từ bỏ nắm đấm”.
Ông Obama cam kết giúp đỡ các quốc gia nghèo và kêu gọi các quốc gia giàu “không thể tiếp tục thờ ơ với những nỗi thống khổ phía bên ngoài biên giới, không thể tiếp tục sử dụng tài nguyên thế giới mà không quan tâm gì tới những ảnh hưởng kéo theo”. Chủ đề “cư xử có trách nhiệm” trong bài diễn văn nhậm chức của Obama đã hướng tới không chỉ trách nhiệm đối nội, mà cả đối ngoại, không chỉ nước Mỹ có trách nhiệm, mà cả thế giới cũng cần có trách nhiệm hơn khi thách thức toàn cầu ngày càng to lớn hơn.