Thông tin bên thiếu, bên thừa
Thứ Sáu, 27.4.2007 | 00:34 (GMT + 7)
So với các cộng đồng người Việt ở các nước Đông Âu khác, số lượng báo ngày như vậy là rất lớn. Nhưng đáng tiếc, lượng thông tin của các báo đem đến cho cộng đồng thật ra vừa thiếu lại vừa thừa.
Lệch cán cân
Mỗi báo 56 trang giấy A4 đăng tải và chọn lọc trên các mạng Internet đủ các chuyện vụ án, quảng cáo, giải trí dày đặc. Trong khi những bài viết, bài dịch mang tính thời sự nóng hổi về cộng đồng lại quá ít.
Các báo thường chỉ đăng lại tin do TTXVN và phân xã thường trú đã đăng trên báo chí trong nước, song với những thông tin bị cho là "nhạy cảm" thì lại không đăng trọn vẹn, nên theo đánh giá của nhiều người thì sự thật chỉ được đề cập một cách phiến diện. Điều này xuất phát từ một lý do sâu xa, đó là có một vài chủ chợ không cho phát hành báo khi có những bài viết liên quan hoặc đụng chạm đến quyền lợi của mình, gây tổn thất về kinh tế cho báo. Vì vậy, hầu hết các báo đều né những thông tin "nhạy cảm" dù trung thực, để tránh rước vạ vào thân.
Quả bóng vạ do vậy bị đẩy sang phía cộng đồng, mà theo thống kê của Trung tâm Levada, có tới 87% số người bán hàng người Việt và người Trung Quốc không có khả năng sử dụng tiếng Nga. Người Việt buôn bán ở các chợ chỉ còn cách chủ yếu tiếp nhận các thông tin về kinh doanh, những chủ trương chính sách của chính quyền thông qua hệ thống văn phòng các chợ, mà nói đúng hơn là thông qua chủ chợ.
Hậu quả
Hậu quả nhỡn tiền gần đây nhất là từ ngày 14.11 năm ngoái, Chính phủ Nga đã ban hành Chính sách lao động nhập cư, cấm người nước ngoài bán lẻ tại các chợ, nhưng cho đến sau Tết, phần đông người Việt vẫn chưa hay biết hoặc coi đó chỉ như lời đồn thổi.
Thậm chí tới ngày 14.2 vừa qua, Thị trưởng Mátxcơva Lujkov đã thông báo kế hoạch bàn giao mặt bằng chợ Cherkizovxki (chợ Vòm) và gần đây nhất - hôm 11.4, một lần nữa ông lại tuyên bố về việc đóng cửa tất cả các chợ hàng hóa bán lẻ (vesevoi rynok), nhưng bà con ta vẫn "bình chân như vại" vì... không biết, mà có biết cũng chỉ là nghe phong thanh.
Nhiều chủ hàng thậm chí rất chủ quan, vẫn báo tin về Hà Nội, TP. Hồ Chí Minh cho các cơ sở tiếp tục đánh hàng. Hiện giờ có hàng trăm container hàng hóa vẫn lênh đênh trên biển với số tiền trôi nổi lên tới hàng triệu USD, chẳng biết số phận sẽ ra sao.
Ngoài chợ, sau giai đoạn khoản tiền mua bán "công" (container, quầy hàng) rớt giá thảm hại từ vài trăm ngàn USD xuống mức đóng băng, nay lợi dụng sự cả tin hoặc thiếu thông tin của đa số bà con ta, một số cò đã đóng kịch tung tin, ngã giá mua bán như thật, đẩy không ít người vào bẫy - đổ tiền mua lại trong cảnh tranh tối tranh sáng để rồi tiền mất tật mang.
Chưa đủ độ
Thực tế đó, các cán bộ chuyên trách của Sứ quán VN đã nhận thấy rất rõ và để tránh thông tin bị bưng bít, Ban Công tác cộng đồng đã cho dịch và đăng tải hai tờ "Bản tin nhanh" và "Tuần tin Đất nước", nhấn mạnh những điểm cần thiết và cho phát tới các đầu mối trong cộng đồng.
Sứ quán cũng đã bố trí các cuộc gặp với giới chức Mátxcơva, với đại biểu các trung tâm thương mại, các hiệp hội liên quan, trao đổi trên tinh thần thẳng thắn và cởi mở. Bằng cách này đã có được và cung cấp cho cộng đồng những thông tin có chiều sâu và tin cậy hơn. Bên cạnh đó, còn nhiều ý kiến cho rằng rất cần sử dụng kênh VTV4 để cung cấp thêm thông tin cho cộng đồng người Việt ở Nga. Dẫu vậy, những tin tức nóng hổi, cần thiết nhất vẫn chưa đến được với số người cần biết, nhất là cánh đi chợ.
Vừa qua, tuy các chợ thực phẩm của dân SNG (các nước thuộc Liên Xô cũ) đã liên tục bị kiểm tra, trong khi tình hình tại các chợ hàng vải thì chưa căng thẳng lắm. Song các nguồn tin của Chính phủ Nga cũng chư chính quyền Mátxcơva đều khẳng định chủ trương không hề có dấu hiệu thay đổi hay dừng lại. Chính vì vậy, bà con ta lại càng cần có được những thông tin thời sự sát sườn, không nên tồn tại những "vùng cấm địa"....