Trăm phần trăm "H"
Thứ Tư, 20.6.2007 | 20:36 (GMT + 7)
Một giáo viên nói như mếu: "Tất cả đều "H" hết rồi anh Giới ơi!". Nhìn vào danh sách học sinh này, hễ thấy chữ "TB" là đỗ hạng trung bình, còn "H" là rớt. Không một học sinh nào của Trường THPT Đinh Tiên Hoàng được 'khuyên" chữ 'TB".
Huyện Sơn Tây được tách ra từ huyện vùng cao Sơn Hà (Quảng Ngãi) đã 10 năm nay nên mỗi kỳ thi THPT, hai huyện này thường ghép chung vào một hội đồng thi. Việc cả Trường THPT Đinh Tiên Hoàng đều "H" đã được báo trước từ ba hôm nay, song những giáo viên của trường vẫn còn hy vọng. Không lẽ, cả 51 em dự thi đều "trắng" cả sao?
Cả 10 thầy cô giáo của trường đều đặt niềm tin vào hai học sinh xếp loại khá là Nguyễn Đình Tình và Nguyễn Thị Kim Linh. Nhưng cả hai, em thì 27 điểm, em chỉ 13! Lại nữa, mới hồi cuối năm rồi, Sở GDĐT Quảng Ngãi về "kiểm tra thực tế" việc dạy và học ở đây, trường được xếp loại "đạt". Từ "đạt" này không dung nạp chuyện "rớt 100%"! Thế mà rớt thật. Hiệu trưởng Nguyễn Hải Thịnh hiện vẫn đang truyền nước tại Trung tâm Y tế huyện Sơn Tây sau cái tin "sét đánh ngang tai" này.
"Cái chết được báo trước"

Các giáo viên Trường THPT Đinh Tiên Hoàng đang xem điểm học sinh của mình.
Có lẽ vì quá thương học trò mà cả 10 giáo viên của trường đều không tin vào cái điều "không hiểu nổi" kia thôi. Thế nhưng, khi cô Phạm Thị Nhung - giáo viên dạy toán, vừa là cô giáo chủ nhiệm lớp 12 - liếc nhìn bảng điểm môn toán, dừng lại ở cái tên Nguyễn Đình Tình, thấy 2,5 điểm, thì cô vỡ lẽ ra rằng, "trắng" như thế là không có gì phải "sốc" cả. Hiệu phó Bùi Thế Giới đưa ra các con số: Năm 2003-2004, trường có 53 em dự thi, đỗ 40 em; năm tiếp theo, thi 54 đỗ 53, năm ngoái thi 37 đỗ 24, rồi phân tích: "Năm nào cũng đỗ với tỉ lệ cao là do thi không thật, nghĩa là thi cho "có thi". Năm nay "bóp" lại, rớt là đúng thôi".
Trường THPT Đinh Tiên Hoàng là trường THPT duy nhất của các huyện miền núi ở Quảng Ngãi mang tên một danh nhân chứ không mang tên huyện. Trường được thành lập từ năm 2004 nhưng đã có học sinh thi tốt nghiệp THPT ngay năm đó là vì số học sinh này là kết quả của những "lớp nhô", học nhờ tại Trường cấp 2 Nội trú dân tộc Sơn Tây. Gần như số học sinh học các "lớp nhô" này đều đã "hoàn thành xuất sắc" các kỳ thi tốt nghiệp phổ thông trung học. Chỉ có lứa học sinh thi tốt nghiệp năm nay, sau ba năm tu luyện ngay tại trường, chẳng phải "lớp nhô lớp trồi" gì thì lại... trượt vỏ chuối!
Thầy giáo Bùi Thế Giới lại mở sổ: Kết quả thi ba môn: Lý, hoá và tiếng Anh học kỳ 2, đề do Sở GDDT ra, chỉ có một học sinh duy nhất đạt điểm 5 môn hoá, còn lại đều dưới điểm trung bình". Em duy nhất đạt điểm 5 là Nguyễn Đình Tình - một trong hai học sinh xếp loại khá mà cả trường đều kỳ vọng. Thầy Giới nhận xét: "Điểm thi này hoàn toàn không hề bất ngờ với Ban giám hiệu lẫn giáo viên bộ môn. Vì rằng, chuyện học đối với học sinh trường Đinh Tiên Hoàng này là "phụ", cuốc đất và đi nương mới là chính". Ban giám hiệu cũng đã họp phụ huynh và cảnh báo về khả năng "trăm phần trăm H" này, song chuyện xấu nhất vẫn xảy ra.
Lỗi hệ thống

Em Đinh Văn Hôn cùng cô giáo chủ nhiệm Phạm Thị Nhung trao đổi về số điểm trong kỳ thi vừa rồi.
Trong 51 em "trượt vỏ chuối" ấy, chỉ có 10 em là người dân tộc Kinh, 41 em còn lại là người Ca Dong. Huyện Sơn Tây có gần 80% số hộ nghèo đói, tập trung vào đồng bào Ca Dong, 20% không đói chẳng nghèo kia là các hộ buôn bán người Kinh, hoặc cán bộ đang hưởng lương nhà nước! Số con cán bộ, hoặc con em gia đình khá giả, mới lên lớp 6 đã được gửi về thành phố Quảng Ngãi học các trường "xịn".
Những em còn lại, theo học trường Đinh Tiên Hoàng này đều thuộc "ngoại hạng", học một buổi, buổi còn lại lên nương, không thi rớt mới là chuyện lạ! Đã vậy, đầu vào năm lớp 10 không phải thi nên hễ em nào có bằng tốt nghiệp phổ thông cơ sở, dù là bổ túc hay "phổ cập" đều có thể vào Trường THPT Đinh Tiên Hoàng.
Thầy giáo Đinh Trường Thảo, dạy tiếng Anh, phân trần: "Có em từ lớp 6 đến lớp 9 không biết một chữ tiếng Anh bẻ đôi nhưng lên lớp 10 vẫn phải học chương trình tiếng Anh hệ 7 năm, khi thi tốt nghiệp vẫn phải làm đề chung, đỗ thế nào được!". Cô giáo Nhung góp chuyện: "Không biết chữ nào vẫn phải cho các em lên lớp. Nếu cho lưu ban, các em ấy nghỉ học ngay và... tiến hẳn ra rẫy, giáo viên tụi em "mất dạy" ngay vì không có học sinh để lên lớp!".
Hay tin trường cấp 3 duy nhất của huyện không một em nào đỗ tốt nghiệp, lãnh đạo huyện Sơn Tây triệu tập một cuộc họp "nóng" để tìm hiểu nguyên nhân. Kết luận buổi họp, ông Phạm Tấn Hoàng - Chủ tịch UBND huyện Sơn Tây - đưa ra nhận xét: "Đây là lỗi hệ thống chứ không phải chỉ có lỗi của trường hay của học sinh". Được biết, hàng năm tỉnh phân bổ chỉ tiêu cho Sơn Tây là 120-150 học sinh lớp 10 nhưng chỉ có 80-100 hồ sơ xin học nên việc "xét tuyển" đã không đủ chỉ tiêu, nói gì đến chuyện "thi đầu vào".
Đã vậy, chủ trương phổ cập trung học cơ sở cho toàn tỉnh khiến không ít địa phương mở toang cánh cửa tốt nghiệp trung học cơ sở. Hỏng từ gốc như thế, ngọn phải hứng chịu là lẽ đương nhiên. Lỗi hệ thống này không phải chỉ có Sơn Tây mà là của tất cả các huyện miền núi hiện nay.
Sở dĩ người ta hướng mũi dùi vào địa phương này là vì họ quá đặc biệt qua kỳ thi vừa rồi mà thôi. Đâu cho xa, như huyện anh em Sơn Hà liền kề, 500 em thi thì rớt đến gần 450 em rồi. Lỗi này nếu không chấn chỉnh ngay từ bây giờ, đến sang năm, đề thi càng khó hơn, coi thi siết chặt hơn, chắc chắn việc "trăm phần trăm H" không chỉ có ở Sơn Tây.
Gỡ rối
Đây là năm đầu tiên những giáo viên của Trường THPT Đinh Tiên Hoàng không có kỳ nghỉ hè. Ngay sau khi nghe kết quả thi, trường đã triệu tập toàn bộ giáo viên có môn thi tốt nghiệp về trường để chuẩn bị cho "trận đánh mới". Sáng 18.6, danh sách những em thi lại đợt 2 đã được niêm yết. Chỉ có một học sinh tên Đinh Văn Hôn là dám đến trường để xem bảng điểm. Xem xong, Hôn lắc đầu: "Em không thi nữa đâu!".
Bố em Hôn - ông Đinh Văn Bá - nói như hét: "Mày thi chỉ 10 điểm, phải thi ba lần mới đủ điểm đậu, tao hết gạo rồi!". Nói rồi, cha con dắt nhau ra khỏi trường, nhằm hướng núi cao trực chỉ. Trong số 51 em thi rớt, có đến 10 em đã lấy vợ, lấy chồng, giờ nghe tin sét đánh ấy, càng dẫn vợ vào sâu thêm trong núi! Thầy hiệu phó nói: "Trong tuần này, chúng tôi phải mở một cuộc "truy lùng" để đưa các em ra lớp. Nếu buông tay, không chỉ các em vừa thi hỏng ấy bỏ luôn mà lớp đàn em các em cũng nghỉ học theo".
Đặc điểm của các huyện vùng cao này là, muốn học sinh ra lớp, giáo viên phải đi vận động. Nói nhỏ nhẹ thì theo học dăm ba hôm, nói nặng thì nghỉ học. Giáo viên có được đứng lớp hay không hoàn toàn phụ thuộc vào số lượng học sinh. Vì vậy, dù có bực bõ bao nhiêu chăng nữa thì họ cũng phải "hết sức kiềm chế!". Điều làm cho cả huyện Sơn Tây "đau đầu" hiện nay không chỉ là "gỡ" làm sao cho số học sinh này trở lại trường để ôn tập tiếp tục thi lần hai mà là tâm lý "trăm phần trăm H" đã loang ra đến tận các buôn làng, làm cho việc tuyển sinh vào lớp 10 năm nay không dễ dàng gì.
Ông Lê Hoài Thạnh - Trưởng phòng Giáo dục Sơn Tây - cho biết: "Năm nay tỉnh giao chỉ tiêu tuyển 150 em lớp 10 nhưng giờ này chỉ có trên 80 hồ sơ dự tuyển. Nghe tin lớp đàn anh thi rớt thế này, không biết rồi còn được bao nhiêu em theo học đây?". Một giáo viên của Trường THPT Đinh Tiên Hoàng cho rằng, việc thi nghiêm túc như vừa rồi là nên duy trì, song Bộ GDĐT cũng cần có một giải pháp nào đó cho riêng các em vùng cao. Nếu thi sòng phẳng như năm nay, chỉ vài năm nữa, không một học sinh nào là con em đồng bào thiểu số bước chân vào các trường phổ thông trung học chứ đừng nói đến chuyện vào đại học.