Trường nghề vẫn phải lấy ngắn nuôi dài
Thứ Năm, 5.3.2009 | 09:13 (GMT + 7)
Những con số về lượng đào tạo, tốc độ tăng, tỉ lệ giữa ngắn hạn và dài hạn hay số học sinh có việc làm đều rất khả quan. Tuy nhiên, đằng sau đó còn không ít lo lắng.
Tăng nhưng chưa đủ
Theo Sở LĐTBXH TP, quy mô tuyển sinh và tỉ lệ LĐ đã qua đào tạo nghề những năm gần đây đều tăng. Cụ thể, năm 2008 quy mô tuyển sinh tăng hơn 138 nghìn học viên so với năm 2006, tỉ lệ LĐ được đào tạo nghề cũng tăng từ 43% lên 50%. Tốc độ tuyển sinh của hệ dài hạn tăng nhanh hơn hệ ngắn hạn.
Tuy nhiên, ông Trần Trung Dũng - PGĐ Sở LĐTBXH - vẫn lo ngại tình trạng "dạy nghề tự phát" trên địa bàn TP, bởi các trường nghề vẫn có gì dạy nấy, những khảo sát về nhu cầu của thị trường LĐ hầu hết đều thông qua các nguồn thông tin thứ cấp, chưa sát với thực tế.
Ông Dũng nhận xét: "Rất hiếm trường huy động được DN tham gia đào tạo, nên chất lượng đào tạo tiếp tục có khoảng cách với nhu cầu của thị trường LĐ. Trong khi nhân lực quản lý ở cấp sở chưa đủ để bao quát toàn bộ các trường, nếu tiếp tục duy trì như hiện nay, e rằng năng lực dạy nghề sẽ ngày càng yếu". Tỉ lệ đào tạo dài hạn có tăng, nhưng thực tế đào tạo ngắn hạn đang chiếm gần 90% quy mô đào tạo của các trường nghề. Điều này cũng chỉ ra rằng: Nhiều trường nghề đang phải "lấy ngắn nuôi dài", bởi không tăng cường tuyển sinh hệ ngắn hạn, nhiều trường sẽ khó sống.
Bên cạnh đó vào mùa tuyển sinh, khối trường nghề khá "im hơi lặng tiếng". Tại buổi tư vấn hướng nghiệp ở Trường THPT Ngô Quyền (quận 7) cuối tuần qua, rất nhiều học sinh chưa thể phân biệt được trường TCCN và trường TCN. Dễ nhận ra cửa ngách trung cấp chỉ để các em "chờ thời" vượt vũ môn vào ĐH.
Cầm tay chỉ việc
Với chức năng quản lý, Sở LĐTBXH sớm nhận ra những bất cập về số lượng đào tạo, về ngành nghề và chất lượng, nhưng không thể một sớm một chiều giải quyết được tất cả các vấn đề. Như ngành cơ khí, công nghiệp phần mềm hay lĩnh vực dịch vụ mới đang thiếu nhân lực, nhưng năng lực đào tạo không tương xứng. Các nhà trường cũng chỉ "mờ mờ" thấy nhu cầu của DN chứ không nắm rõ cần đào tạo bao nhiêu, chất lượng như thế nào.
Để giải quyết tình trạng này, trước mắt Sở LĐTBXH sẽ phối hợp với Ban quản lý KCN-KCX TPHCM tổ chức gặp gỡ giữa các trường nghề và DN nhằm đào tạo nghề đáp ứng nhu cầu thực tế. Theo đó, những nghề mũi nhọn như cơ khí chính xác, chế biến hóa chất, thực phẩm sẽ được ưu tiên "thí điểm". Ông Nguyễn Thành Hiệp - Trưởng phòng Dạy nghề Sở LĐTBXH - kỳ vọng: "Đây sẽ là cái bắt tay thực sự giữa nhà trường và DN, đem lại kết quả thực tế chứ không phải lời hứa suông".
Sở LĐTBXH cũng đã trình UBND TP đề án thành lập Trung tâm dự báo nguồn nhân lực. Đây sẽ là điểm mấu chốt giúp cơ sở đào tạo nắm được thông tin thị trường LĐ và những biến đổi về kỹ thuật công nghệ. Đồng thời, Sở LĐTBXH sẽ đề nghị các trường nghề đẩy mạnh hoạt động quảng bá. Hy vọng, những động thái "cầm tay chỉ việc" của cơ quan quản lý sẽ giúp các trường nghề tạo ra những sản phẩm đáp ứng nhu cầu thực tế.