Báo laodong điện tử tin tức thời sự cập nhật liên tục

Thông tin này được đưa ra trong toạ đàm “Các vụ kiện chống bán phá giá, chống trợ cấp liên quan đến xuất khẩu VN” ngày 10.3.

Ngày 23.3 sắp tới sẽ diễn ra phiên tham vấn chính thức giữa hai Chính phủ VN - Mỹ tại Genever (Thụy Sĩ) về vấn đề trên.

Theo thông tin của bà Nguyễn Chi Mai (Cục Quản lý cạnh tranh - Bộ Công Thương), phía Nhật Bản, Ủy ban Châu Âu và Thái Lan cũng muốn tham vấn với tư cách là bên thứ ba, nhưng đã không được phía Mỹ đồng ý.

Trước câu hỏi, VN có bao nhiêu phần trăm cơ hội thắng kiện, TS Peter John Koenig - luật sư cao cấp của Hãng luật Squire Sanders (Mỹ) - cho biết, khả năng thắng kiện của VN thấp, vì xu hướng chung khi rà soát cuối kỳ lần một thì hầu hết là các nước thua kiện. Tuy nhiên, ông Koenig cũng cho rằng tùy từng trường hợp cụ thể, nếu bị đơn đưa ra những bằng chứng chứng minh tốt thì vẫn có thể thắng kiện bởi Thái Lan, Ecuado và Ấn Độ cũng đã từng thắng Mỹ trong một số vụ kiện trước đây.

“VN cũng cần xem lại các vụ kiện trước của các nước xem người ta chứng minh, lý giải như thế nào và tại sao thắng, tại sao thua để rút ra kinh nghiệm” - ông Koenig nói.

Bà Nguyễn Chi Mai cho biết, VN đã gửi bản tham vấn trên cơ sở nghiên cứu rất kỹ kinh nghiệm của Thái Lan, Ecuado và một số nước khác cùng với sự tư vấn của các bộ, ngành trong nước.

“Tuy không thể chắc chắn là khả năng thắng kiện, nhưng từ trước tới nay chúng ta đã bị kiện nhiều, cũng đọc nhiều sách và lý thuyết. Nhưng “lý thuyết thì mãi xám xịt, chỉ cây đời mãi xanh tươi”, nên dù lần này có thành hay bại thì cũng là bước “phản pháo” đầu tiên thể hiện ý chí và lập luận của các DN VN” - bà Mai nói.

Năm 2009 được coi là năm kỷ lục về số lượng các vụ điều tra áp dụng các biện pháp phòng vệ thương mại đối với hàng hóa VN với 7 vụ ở 6 thị trường. Trong năm 2009, một số ngành khác cũng được đặt trong tình trạng “báo động” về nguy cơ kiện phòng vệ thương mại (giấy, thủy sản, gốm sứ...).

Theo luật sư Trần Hữu Huỳnh - Phó Tổng thư ký, Trưởng ban Pháp chế Phòng Thương mại & Công nghiệp VN (VCCI), khi kinh tế phục hồi, các DN nước ngoài có điều kiện về kinh tế để thực hiện vụ kiện. Lần đầu tiên VN bị kiện về trợ cấp đối với mặt hàng nhựa PE và như vậy nguy cơ các mặt hàng khác cũng bị kiện về trợ cấp. Vì nguyên tắc chung về trợ cấp có các nguyên tắc áp dụng, vì vậy không loại trừ khả năng các mặt khác cũng bị kiện ở Mỹ và các thị trường khác.

Do vậy, theo ông Huỳnh, phía DN và đặc biệt là hiệp hội DN cần phải chú ý phải thống nhất về mặt kinh tế để tránh bị kiện phá giá, như không nhận những đơn hàng có giá quá thấp. Bởi vì, làm hàng giá thấp người lao động không được lợi, nền kinh tế có thể rơi vào bẫy phát triển thấp và đó cũng là cơ sở để các thị trường nhập khẩu khởi kiện.

Phía cơ quan Chính phủ cũng phải rà soát lại để cố gắng hạn chế trợ cấp những mặt hàng mà có nguy cơ bị kiện cao và có những hành động khẩn trương, quyết liệt như trong vụ kiện túi PE vừa qua. Chính phủ cũng phải cố gắng hạn chế đến mức thấp nhất khả năng áp dụng trợ cấp không phù hợp với các quy định của WTO.

Trong trường hợp bị kiện không đúng với nguyên tắc WTO thì chúng ta đi kiện. Đó là vai trò không thể thay thế được của Chính phủ.