Bà Catherine Ashton.
ASEAN và EU: Quan hệ đối tác đang mở rộng toàn cầu
Lao Động trích đăng bài viết của bà Catherine Ashton - Đại diện cấp cao của EU về ngoại giao và chính sách an ninh - về xu thế và tham vọng của EU trong quan hệ đối tác hai bên, trước cuộc họp Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN và EU lần thứ 19 tại Brunei Darussalam từ ngày 26 - 27.4.
Thúc đẩy thịnh vượng
Mục tiêu chung của chúng ta là làm cho mối quan hệ đối tác này - của 1/6 dân số thế giới - phù hợp với mục tiêu trong thế kỷ 21. Chúng ta có thể làm theo nhiều cách.
Thứ nhất là thúc đẩy thịnh vượng tại các khu vực của chúng ta và trên toàn thế giới nói chung. Phát triển mạnh các liên kết thương mại giữa EU và ASEAN - tổng giao dịch thương mại đạt 167 tỉ euro năm 2011 - là một động cơ rất cần cho tăng trưởng. Việc ký kết các hiệp định thương mại tự do (FTA) với các đối tác ASEAN của chúng tôi - với triển vọng là các FTA giữa các khu vực - sẽ xóa bỏ các trở ngại trong kinh doanh và tăng đầu tư. EU hoàn toàn ủng hộ kế hoạch thành lập Cộng đồng Kinh tế ASEAN vào năm 2015. Chúng tôi ủng hộ các sáng kiến giúp cho tầm nhìn này trở thành hiện thực.
Thứ hai là thông qua mối quan hệ đối tác chính trị được tăng cường và hợp tác thực chất hơn. Tại Brunei, chúng tôi sẽ thông báo bắt đầu hợp tác quản lý khủng hoảng, bao gồm việc trao đổi các thông lệ tốt, điều phối chặt chẽ hơn việc giảm thiểu rủi ro của thảm họa, thành lập hệ thống cảnh báo sớm ở khu vực để ứng phó với thảm họa và xây dựng năng lực cho Trung tâm Điều phối ASEAN về hỗ trợ nhân đạo và quản lý thảm họa. Tôi cũng mong muốn được thúc đẩy hợp tác của chúng ta trong lĩnh vực an ninh hàng hải và không phổ biến vũ khí phá huỷ hàng loạt.
Quan hệ đối tác chính trị này đã dẫn tới việc điều phối chặt chẽ hơn giữa EU và ASEAN trong việc đương đầu với các thách thức toàn cầu, từ khủng bố tới biến đổi khí hậu, từ phát triển bền vững tới chống các bệnh truyền nhiễm.
Các giá trị dân chủ và nhân quyền là một phần trọng yếu trong quan hệ EU - ASEAN. Uỷ ban liên chính phủ về nhân quyền ASEAN mang lại một cơ sở mới cho việc cộng tác trong lĩnh vực quan trọng này.
Chuyển biến đặc biệt đang diễn ra tại Myanmar sẽ làm tăng cường hơn nữa quan hệ giữa EU và ASEAN. Tôi sẽ có chuyến thăm đầu tiên tới Myanmar tiếp ngay sau hội nghị bộ trưởng để khởi đầu một giai đoạn mới trong quan hệ EU - Myanmar.
Kinh nghiệm hội nhập
Hợp tác kỹ thuật và chính trị không thể tồn tại trong môi trường chân không: Chính mối liên hệ giữa 1,1 tỉ công dân của EU và các nước ASEAN sẽ thúc đẩy hiểu biết lẫn nhau. Đó là lý do vì sao các chương trình như Erasmus Mundus của EU - một chương trình dành 250 học bổng học tập tại Châu Âu cho các sinh viên ASEAN mỗi năm - là vô cùng cần thiết.
Cuối cùng nhưng không kém phần quan trọng, EU và ASEAN cần tiếp tục học hỏi kinh nghiệm lẫn nhau trong việc thiết kế hội nhập khu vực. Hội nhập tự thân nó không phải là mục đích cuối cùng mà là một phương tiện để thực hiện tốt hơn hòa bình, thịnh vượng và những cải thiện hữu hình cho cuộc sống của người dân. EU - bản thân đã trải qua quá trình hội nhập 50 năm - vui mừng được hỗ trợ quá trình hội nhập của ASEAN thông qua chương trình trị giá 70 triệu euro để thực hiện ba “kế hoạch” cho Cộng đồng ASEAN - an ninh; chính trị, kinh tế và văn hóa - xã hội và thông qua tổng số 2 tỉ euro giai đoạn 2007 - 2013 cho các nước thành viên ASEAN riêng lẻ nhằm thu hẹp khoảng cách phát triển. Hai bên sẽ phát động tại Brunei kế hoạch trao đổi cán bộ dành cho các tổ chức của ASEAN và EU.
Sáng kiến của ASEAN về việc thiết lập các diễn đàn khu vực mới, như Hội nghị thượng đỉnh Đông Á và gần đây nhất là Hội nghị bộ trưởng quốc phòng ASEAN mở rộng đã khẳng định vai trò trung tâm của nó trong cấu trúc khu vực Đông Á mới. EU mong muốn trở thành một đối tác tích cực và mang tính xây dựng trong chủ nghĩa khu vực của Châu Á. Đó là lý do vì sao chúng tôi đặc biệt hướng tới việc EU tham gia vào Hiệp ước hữu nghị và hợp tác của ASEAN.
Trong khi chúng tôi đánh dấu 35 năm quan hệ EU và ASEAN, EU mong muốn đảm bảo rằng quan hệ đối tác lâu dài này có thể tạo ra sự khác biệt thật sự trong khu vực tương ứng của hai bên và thế giới bên ngoài.