Đề nghị Quý báo tư vấn, tôi đã đủ điều kiện hưởng chế độ hưu trí hàng tháng chưa? Nếu chưa đủ điều kiện, tôi phải làm như thế nào để hưởng chế độ này? (Nguyễn Thị Lự, Gia Lâm, Hà Nội)

Trả lời:

1.     Về điều kiện hưởng BHXH hưu trí đã được quy định cụ thể trong Luật BHXH năm 2006, như sau:

-    Điều kiện hưởng lương hưu: Người lao động có đủ 20 năm đóng BHXH trở lên được hưởng lương hưu khi thuộc một trong các trường hợp sau đây: a) Nam đủ 60 tuổi, nữ đủ 55 tuổi; b) Nam từ đủ 55 tuổi đến đủ 60 tuổi, nữ từ đủ 50 tuổi đến đủ 55 tuổi và có đủ 15 năm làm nghề hoặc công việc nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm thuộc danh mục do Bộ LĐ-TB-XH và Bộ Y tế ban hành hoặc có đủ 15 năm làm việc ở nơi có phụ cấp khu vực hệ số 0,7 trở lên (khoản 1 Điều 50).

-    Điều kiện hưởng lương hưu khi suy giảm khả năng lao động: Người lao động đã đóng BHXH đủ 20 năm trở lên, bị suy giảm khả năng lao động từ 61% trở lên, hưởng lương hưu với mức thấp hơn so với người đủ điều kiện hưởng lương hưu quy định tại Điều 50 của Luật này khi thuộc một trong các trường hợp sau đây: 1. Nam đủ 50 tuổi, nữ đủ 45 tuổi trở lên (khoản 1 Điều 51).

-    Mức lương hưu hằng tháng của người lao đông: Nếu đủ điều kiện quy định tại Điều 50, được tính bằng 45% mức bình quân tiền lương, tiền công tháng đóng BHXH, tương ứng với 15 năm đóng BHXH, sau đó cứ thêm mỗi năm đóng BHXH thì tính thêm 2% đối với nam và 3% đối với nữ, mức tối đa bằng 75%; Nếu đủ điều kiện quy định tại Điều 51, được tính như quy định trên, sau đó cứ mỗi năm nghỉ hưu trước tuổi quy định thì giảm 1%. Mức lương hưu hằng tháng thấp nhất bằng mức lương tối thiểu chung (Điều 52).

Bởi bà không làm việc tại môi trường nặng nhọc, độc hại (là công việc văn phòng tại công ty thương mại), nên bà chưa đủ điều kiện để hưởng BHXH hưu trí hàng tháng, trừ bà  bị suy giảm khả năng lao động từ 61% trở lên, theo quy định Điều 51 Luật BHXH.

2.     Việc hưởng BHXH trong trường hợp của bà có thể giải quyết theo các hướng đã quy định tại Luật BHXH (không gồm trường hợp hưởng BHXH hưu trí khi suy giảm khả năng lao động), như sau:

-     Trường hợp thứ nhất, bà xin thôi việc, dừng đóng BHXH và bảo lưu thời gian đóng BHXH và chờ đến khi đủ 55 tuổi để được nhận lương hưu hàng tháng theo quy định tại Điều 50, Điều 52 và Điều 57. Do bà đã đóng BHXH 30 năm, mức lương hưu hàng tháng của bà khi đủ điều kiện về tuổi sẽ tương ứng 75% mức bình quân tiền công, tiền lương trong thời gian đã đóng BHXH.

-     Trường hợp thứ hai, bà nghỉ việc, nhưng tiếp tục đóng BHXH (tự nguyện) đến khi đủ 55 tuổi, để hương hưu hàng tháng. Khi đó, bà đã đóng BHXH 35 năm, nên ngoài mức lương hưu hàng tháng bằng 75% mức bình quân tiền công, tiền lương trong thời gian đã đóng BHXH, bà còn được nhận trợ cấp một lần khi nghỉ hưu bằng 2,5 tháng mức bình quân (Điều 54).

LS Phạm Ngọc Minh (Công ty Luật TNHH YouMe, Hà Nội)