Một cảnh múa minh hoạ.
câu chuyện văn hoá
“Đại dịch” thế mà hay!
Mấy bữa nay, dư luận đang “chướng” lên bởi “món múa nền” của sân khấu biểu diễn ca nhạc. Bao nhiêu ý kiến đưa ra trên diễn đàn chính thống là bấy nhiêu lời quở trách và người ta đã gọi hình thức trình diễn múa minh họa đang tràn ngập các sân khấu ca nhạc là “đại dịch”. Nghe gớm chết.
Chợt nhớ: Đã được dự khá nhiều hội nghị tổng kết mùa màng của các bác nông dân. Trong nhà họp. Ngoài nhà dao thớt cốp chát. Khói bếp thơm lừng. Báo cáo của chủ tọa “niên niên như nhất”, dằng dặc những chuỗi cảm ơn: Cảm ơn các cấp ủy, chính quyền quan tâm chỉ đạo sâu sát; cảm ơn ngành nông nghiệp cho phương thức mới, giống mới; cảm ơn ngành thủy lợi cho nước; cảm ơn ngành điện cho điện; cảm ơn ngành vật tư cho phân bón, thuốc trừ sâu; cảm ơn hội phụ nữ vận động chị em tích cực; cảm ơn đoàn thanh niên huy động lực lượng hăng hái; cảm ơn các cụ mặt trận thúc giục con cháu; cảm ơn đài báo liên tục cổ súy... Mỗi tràng cảm ơn là một tràng vỗ tay. Khách quý vỗ trước, bà con vỗ sau. Rôm rốp, hoành tráng, đều như... “múa nền”. Không có khách quý “làm nền”, sao đủ hứng khởi mà vỗ hăng như thế. Hội nghị hạ màn tức thời hạ cỗ. Chủ khách cùng hỉ hả... “Nền” thế mà vui!
Lại chợt nhớ: Chủ tàu của một doanh nghiệp kinh doanh du lịch ở vịnh Hạ Long than phiền: Chỉ một con tàu chở khách tham quan hang động, nhưng có tới 13 đơn vị cùng quản lý: Cảng tàu du lịch; cảng vụ thủy nội địa; thanh tra giao thông; cảnh sát giao thông thủy tỉnh - thành phố, đội kiểm soát liên ngành tỉnh - thành phố; thanh tra du lịch ngành; cảnh sát phòng cháy chữa cháy; thanh tra an toàn vệ sinh thực phẩm; quản lý thị trường tỉnh - thành phố; thanh tra ngành lao động - thương binh - xã hội. Ngần ấy cơ quan chức năng tỉ như cùng lúc bước lên một con tàu sức chở vài chục khách, thì chẳng biết con tàu sẽ chạy kiểu gì, chạy theo ai? May mà mọi sự kiểm soát, chi phối đều gián tiếp, từ xa, nếu không doanh nghiệp chẳng hơn gì ca sĩ “ trần trụi giữa múa nền”... “Nền” thế mà ghê!
Vâng, “múa nền” đang bị xem là “thảm họa văn hóa” đương thời. Ngẫm kỹ, thấy bi thương cho giới làm nghề. Ngoại trừ người thân, hầu như mọi khán giả của sân khấu biểu diễn ca nhạc chẳng ai nhớ nổi khuôn mặt của những kẻ “múa nền”. Những màn múa phụ họa của họ cũng chẳng để lại ấn tượng gì ngoài sự kỳ dị của y phục, mặt nạ hóa trang; sự vặn vẹo, sấn sổ của hình hài và nhễ nhại của đùi vế. Các bầu sô đưa họ lên sàn, dù tô vẽ thế nào họ vẫn chỉ được phép làm những chiếc bóng mờ với thứ “dung nhan tì thiếp” sau lưng các ca sĩ - những “ông hoàng bà chúa” của đêm diễn.
Trong thân phận cố hữu ấy, cơ thể họ ướt đẫm, đau đớn, căng thẳng như dây đàn. Họ thực sự là những người làm việc. Sự vượt quá giới hạn của lối trình diễn hiện nay xét cho cùng, đó là lỗi của các bầu sô và đạo diễn. Còn những người múa nền kia là ai? - những diễn viên chuyên ngành trẻ tuổi không có tài; những sinh viên chưa kiếm được việc làm; cũng không ít những thanh niên đường phố mê nhảy nhót.
Đối với họ, sân khấu ca nhạc trở thành “trung tâm xúc tiến việc làm” và đêm diễn là cơ hội chơi và kiếm sống. Trong đời sống sân khâu ca nhạc đương đại, múa nền là một bộ phận không thể tách rời mọi phương thức trình diễn khi mà từ lâu, công chúng đã chán ngấy lối biểu diễn thính phòng mà ca sĩ đứng như tượng với bàn tay hết lật lên lại úp xuống như rán bánh. Thế thì, vài ba lối trình diễn lệch chuẩn của giới làm nghề, điều chỉnh lại đâu phải quá khó khăn. Bảo rằng múa nền là “ đại dịch” - đại dịch gì mà sân khấu nhạc nhẹ cả trong nhà lẫn ngoài trời, vé đắt khét, nhưng đêm nào cũng ngạt người? Hàng triệu khán giả không tới được, đành lòng dán mắt vào màn hình. Ái chà, “đại dịch” thế mà hay!