Quy định vẫn… trên giấy

Theo Cục Đường thủy nội địa (Bộ Giao thông Vận tải), năm 2012 cả nước đã xảy ra 118 vụ tai nạn GTĐT, làm chết 108 người, bị thương 12 người- giảm 53 vụ, giảm 38 người chết so với năm 2011. Tuy vậy, số vụ tai nạn có tính chất phức tạp vẫn không giảm.
Trở lại bến đò Trần Phú vào thời điểm hơn nửa năm thông tư 15/2012/TT-BGTVT của Bộ GTVT quy định về trang bị và sử dụng áo phao cứu sinh, dụng cụ nổi cứu sinh cá nhân khi tham gia giao thông đường thủy (GTĐT) có hiệu lực, những cảnh tượng quen thuộc trước khi thông tư được ban hành vẫn diễn ra một cách tràn lan. Vẫn những cảnh người, hàng chen chúc trên chuyến đò chật chội, trong khi áo phao, dụng cụ cứu hộ được xếp góc và chỉ mang tính đối phó.

Theo quy định tại thông tư 15, kể từ ngày 15.7.2012, mọi hành khách, người lái phương tiện vận tải hành khách ngang sông phải mặc áo phao trong suốt hành trình của phương tiện từ lúc rời bến đến khi cập bến an toàn.

Tuy nhiên, dù đã hơn nửa năm triển khai, nhưng khi chúng tôi hỏi về những quy định hiện hành, cả chủ đò lẫn hành khách đều không hay biết, hoặc biết nhưng chỉ... lơ mơ. “Ôi dào, đoạn sông ngắn tí tẹo, đeo áo nóng nực và bất tiện lắm” - hành khách Nguyễn Thị Hậu (quê Thường Tín, HN) thản nhiên cho biết như thế. Còn ông Nguyễn Văn Hùng - chủ đò tại bến Trần Phú - tỏ ra không hay biết gì về quy định: “Chúng tôi làm thuê, có tập huấn hay ai nhắc nhở gì đâu mà biết. Có nghề thì làm được thôi”.

Thực trạng trên cũng xảy ra tương tự tại bến đò Xâm Xuyên (Thường Tín, HN) nối với xã Tứ Dân (Khoái Châu, tỉnh Hưng Yên), bến đò Ngọc Thụy (quận Long Biên)...

Giỡn mặt… "hà bá"

Men theo đê sông Hồng, chúng tôi đến bến đò Xâm Xuyên. Trên chuyến đò mang số hiệu 0960, người qua đò nườm nượp trong tình trạng không phao cứu hộ.

Vào thời điểm cuối năm, hầu hết các chuyến đò ngang, dọc trên sông Hồng đều tăng công suất vận chuyển bởi nhu cầu đi lại vào dịp này cao hơn thường ngày. Tuy nhiên, cả chủ phương tiện và người đi đò đều chưa ý thức hết được mức độ nguy hiểm của việc không chấp hành quy định của Luật GTĐT. Những cảnh tượng chen chúc người, xe trên chiếc thuyền chênh vênh bên mép nước là cảnh tượng... như cơm bữa tại các bến đò.
Không một dụng cụ cứu hộ trên thuyền.

Chưa dừng ở đó, chủ đò còn ngang nhiên chở khách trong khu vực báo nguy hiểm, điển hình là bến đò Ngọc Thụy (quận Long Biên) đã hoạt động dưới đường điện cao thế nhiều năm nay. Tình trạng người dân sử dụng những phương tiện thô sơ như thuyền, mủng và không có dụng cụ cứu sinh là thực trạng đáng báo động hiện nay. Khi được hỏi về mức độ nguy hiểm trên những chiếc thuyền không có dụng cụ cứu sinh, chủ thuyền Nguyễn Thị Hạnh (bến đò Trần Phú) chỉ cười xòa và nói qua quýt “Mình đi nhiều năm nay, có sao đâu. Với lại, thuyền mình nhỏ, ai thèm kiểm tra mà trang bị làm gì”.

Một thực tế đáng báo động khác hiện nay, đó là việc tại nhiều bến đò vẫn xuất hiện tình trạng lái thay chủ đò. Trong khi chủ đò phải là người chịu trách nhiệm chính với an toàn, tính mạng của hành khách qua đò thì nhiều lần hành khách phải chịu những phen “tởn” người khi gặp phải những người lái thay chưa vững tay nghề.

Trước thực trạng này, các lực lượng chức năng, trực tiếp nhất là Phòng Cảnh sát GTĐT- Công an TP. TP.Hà Nội cần tăng cường kiểm tra, xử lý các chủ tàu, thuyền vi phạm, bên cạnh đó cũng cần đẩy mạnh tuyên truyền, nâng cao ý thức của chủ tàu, thuyền và người dân khi tham gia GTĐT cần nghiêm chỉnh chấp hành quy định, tránh để tai nạn đáng tiếc xảy ra.