Doanh nghiệp kêu trời
Mấy ngày hôm nay, bà Nguyễn Hồng Lê, đại diện Cty cổ phần giao nhận vận tải Con Ong (175 – 176 Bình Kiều, P.Đông Hải, Q.Hải An, TP.Hải Phòng) đi lại như con thoi để làm thủ tục thông quan cho lô hàng bàn là điện nhập khẩu qua cảng Hải Phòng.

Bà Lê cho biết: Theo quy định trước đây, Cty chỉ cần có giấy đăng ký kiểm tra chất lượng chuyên ngành là được phía hải quan cho chuyển hàng về kho của DN để bảo quản. Tuy nhiên, theo thông tư mới, lô hàng phải được cơ quan quản lý chuyên ngành kiểm tra, xác nhận đảm bảo chất lượng mới được chuyển hàng khỏi cửa khẩu. Điều bất cập là cơ quan quản lý chuyên ngành không có kho bãi nên không có chỗ chứa hàng để kiểm tra, Cty tôi phải lấy mẫu, sau đó mời bên quản lý chuyên ngành, hải quan kiểm tra.

“Việc mời 3 bên (cơ quan quản lý chuyên ngành, hải quan, DN) đã lâu, thời gian chờ có kết quả còn lâu hơn (có khi kéo dài đến 2 tuần), dẫn đến việc chi phí đi lại, bến bãi, lưu công tăng lên, chưa kể hàng hóa có thể bị hư hại, ảnh hưởng rất lớn đến hoạt động của DN” – bà Lê nói.

Cũng theo bà Lê, trước đây trung bình chỉ cần khoảng 3 - 4 ngày để làm thủ tục cho một lô hàng được thông quan, thì từ khi thực hiện quy định mới, Cty bà chưa thông quan được lô hàng nào. Hiện Cty bà đã chuyển kết quả kiểm tra của Trung tâm Kiểm tra kỹ thuật 1 (Hà Nội) cho Chi cục Đo lường Chất lượng Hải Phòng, đợi ra chứng thư hàng có đảm bảo chất lượng hay không rồi mới được thông quan.
Bà Lê Thúy Huệ, đại diện Cty TNHH quốc tế Hải Long (Trần Duy Hưng – Hà Nội) cho biết, Cty đang làm thủ tục nhập lô hàng gồm 2 container loại 40 feet quần áo. Theo quy định, nếu cơ quan chuyên ngành không có kho bãi thì phải lấy mẫu để kiểm tra. Nhưng việc lấy hàng trăm mẫu quần áo thì không thể thực hiện được vì sẽ gây hư hỏng, thất thoát hàng nếu làm tại cửa khẩu, chưa kể tiền cho nhân công lấy mẫu kiểm tra. Vì vậy, Cty đã phải xin xác nhận của Trung tâm thí nghiệm dệt may (Viện Dệt may Việt Nam) cho phép chuyển về kho của DN để kiểm tra và tự bảo quản.
Tuy nhiên, bà Huệ cho rằng, bất cập tại Điều 27 của thông tư 128 của Bộ Tài chính còn là quy định khi hàng về đến kho, nếu muốn mở niêm phong kiểm tra phải báo cho chi cục hải quan quản lý địa điểm kho hàng. “Có phải khu vực nào cũng có hải quan đâu. Trừ những kho hàng lớn thì mời được, chứ những DN tư nhân, kho hàng nhỏ thì làm sao xuể?” – bà Huệ nói.
Hải quan đã linh động
Ông Vũ Thanh Nam - Chi Cục phó Chi cục Hải quan khu vực II – Cục Hải quan Hải Phòng cho biết: Liên quan đến việc thực hiện Điều 27 của thông tư 128 có phát sinh một số vướng mắc trong việc đưa hàng về bảo quản. Theo ông Nam: Trước đây, DN chỉ cần đăng ký kiểm tra chất lượng hàng hóa với cơ quan quản lý chuyên ngành, sau đó DN được chuyển hàng về kho bảo quản, khi nào có giấy xác nhận hàng đã được kiểm tra, DN quay lại hoàn thiện hồ sơ. Tuy nhiên, thông tư 128 yêu cầu phải có giấy chứng nhận kiểm định chất lượng mới được mang hàng về bảo quản. DN phải thực hiện lấy mẫu kiểm định ngay tại cửa khẩu. Trường hợp không lấy mẫu được, hàng phải mang về cơ sở của cơ quan quản lý chuyên ngành để kiểm định. Theo ông Nam, để thực hiện điều này hiện nay là rất khó, do các cơ quan kiểm định chuyên ngành không có kho bãi để chứa hàng.
Trước tình hình này, Chi cục Hải quan khu vực II đã phải vận dụng linh hoạt khi giải quyết vướng mắc. Khi cơ quan quản lý chuyên ngành có văn bản gửi hải quan cho chuyển hàng về kho bãi của DN để thực hiện việc kiểm định, chúng tôi đồng ý để giải phóng hàng sớm. “Tuy nhiên, nhiều cơ quan quản lý chuyên ngành không làm văn bản, mà chỉ yêu cầu DN làm văn bản đề nghị, sau đó họ xác nhận để gửi hải quan, chúng tôi cũng phải linh động giải quyết,” – ông Nam nói.
Ông Nam đề xuất, các đơn vị, cơ quan quản lý chuyên ngành cần có đại diện kiểm tra tại cửa khẩu để thuận tiện cho DN. Ông Nam cho biết, Chi cục Hải quan khu vực II đã có kiến nghị lên Cục Hải quan Hải Phòng để có kiến nghị lên Tổng cục Hải quan, đề nghị Bộ Tài chính và các bộ liên ngành cần có cuộc họp bàn để thống nhất cách quản lý đối với loại hàng phải kiểm tra chất lượng trước khi thông quan.
Ngày 1.11.2013, thông tư 128/2013/TT-BTC quy định về thủ tục hải quan; kiểm tra, giám sát hải quan có hiệu lực. Ngày 7.11, Bộ Tài chính có công văn gửi các cục hải quan hướng dẫn giải quyết những vướng mắc trong Điều 27 của thông tư, quy định một số loại hàng hóa được phép đưa về kho của DN để chờ kiểm tra chuyên ngành. Ngày 13.11, Bộ Tài chính lại có tiếp công văn gửi các cục hải quan bổ sung danh mục hàng hóa là máy móc thiết bị xe máy chuyên dùng, thang nâng người nhập khẩu, DN được đưa về kho tự bảo quản đợi cơ quan chuyên ngành kiểm tra.