Tôi xin phản biện việc thi trắc nghiệm môn toán THPT 2017

LĐO Phan Thị Hà Dương
Ảnh minh họa (nguồn internet)

Theo tôi, giáo dục toán học ở bậc phổ thông không nhằm mục tiêu chính là cung cấp kiến thức rộng, mà mục tiêu quan trọng nhất là rèn luyện tư duy, dạy học sinh biết cách tìm hiểu vấn đề, suy nghĩ thấu đáo về một vấn đề và tìm ra phương pháp giải nó. Những điều này cần được trình bày với các lập luận chặt chẽ.

Chúng ta không muốn đào tạo những con người chỉ quen với một loạt các dạng bài, gặp đâu áp dụng dạng bài đó. Chúng ta cần những người trước một vấn đề mới biết tìm ra cách giải. Rèn luyện tư duy không chỉ để sau này học sinh học toán, mà rèn luyện tư duy để trở thành một người làm việc chịu khó suy nghĩ, chịu khó đối mặt với các vấn đề mới và có ý thức trình bày chặt chẽ ý nghĩ của mình.

Có ý kiến cho rằng: nếu ra câu hỏi trắc nghiệm tốt thì học sinh phải suy nghĩ đúng mới giải được, không là sai ngay. Để có kết quả đúng phải qua một số bước của tư duy, chứ không đoán mò được.

Nhưng tôi xin đặt vấn đề sau: Trong vòng 2 phút, thì dù bao nhiêu bước tư duy đi nữa cũng không thể có bước tư duy nào là sâu cả. Nếu trong 2 phút mà qua nhiều bước giải thì chỉ có thể là học sinh đã quen với dạng bài này, cần làm những bước nào, hoặc thông minh đột xuất. Trước một câu hỏi mới, một vấn đề mới, cần phải đầu tư thời gian cho nó, suy nghĩ về bản chất của nó, thì mới ra lời giải được.

Có ý kiến cho rằng: Có những lúc trong cuộc sống ta cần phải quyết định nhanh, lựa chọn được cái đúng, bằng cách suy luận gần đúng hay loại trừ… 

Vâng! Điều đó rất đúng. Nhưng đúng cho "có những lúc". Cuộc sống có những khi phải suy nghĩ nhanh, nhưng cuộc sống cần rất nhiều khi suy nghĩ cẩn thận, sâu sắc, và đối mặt với cái mới. Chúng ta không chỉ đào tạo những người suy nghĩ nhanh có những khi mà cần những người có nhiều khi chịu khó suy nghĩ, tư duy sâu về một vấn đề, diễn đạt đúng những ý nghĩ của mình.

Có ý kiến cho rằng: Ở nước ngoài họ tổ chức thi trắc nghiệm, khoa học kỹ thuật họ phát triển thế còn gì.

Tôi xin hỏi: Ta định bê cách thi của họ về nước ta, nhưng ta có bê được cả nền giáo dục của họ về nước ta không? Mỗi nền giáo dục có những đặc điểm riêng của nó. Nếu thật sự cho một nền giáo dục nào đó là ưu việt, đáng học tập, thì hãy học tập tìm hiểu cách dạy và học cùng với cách thi của họ trước khi áp dụng máy móc riêng cách thi của một số kỳ thi.

Ví dụ một số kỳ thi chọn học sinh giỏi cũng thi trắc nghiệm. Xin lưu ý rằng trong hầu hết các ví dụ đó thì ngoài thi trắc nghiệm người ta còn có thi vấn đáp hoặc thi tự luận hoặc viết bài luận.

Có ý kiến cho rằng: Sao lại gắn việc học với việc thi vậy, cần phải học để nắm vững kiến thức, học tốt rồi thi kiểu gì chẳng được.

Xin thưa rằng chuyện việc học phụ thuộc vào việc thi chẳng hay gì, nhưng đó là thực trạng chung ở nước ta. Nếu thay đổi được thực trạng đó thì rất tốt. Nhưng chừng nào chưa thay đổi được thì ta cần phải nhìn nhận thẳng thắn điều đó.

Hãy nhớ lại khi sát nhập hai kỳ vào làm một, thí sinh khi đăng ký chọn trường đã khốn khổ thế nào? mỗi khi các trường thay đổi điểm xét tuyển và chênh lệch 0,25 có thể làm thay đổi đời của một học sinh.

Một số ý kiến lại cho rằng: cần chuẩn bị tốt cho học sinh, cho giáo viên, học sinh cần làm quen với cách thi trắc nghiệm qua các kỳ kiểm tra định kỳ.

Điều này chỉ càng khẳng định thêm các ý trên tôi đã viết, việc thi trắc nghiệm THPT sẽ ảnh hưởng đến cách học ở phổ thông.

Tôi không phản đối một đề thi có phần trắc nghiệm (để phục vụ cho những khi cần suy nghĩ nhanh) và có phần tự luận (để phục vụ cho những khi cần suy nghĩ sâu). Cần lưu ý thêm rằng một đề thi tự luận cũng có thể yêu cầu học trò cả hai khả năng: suy nghĩ nhanh và suy nghĩ sâu sắc; một đề thi có cả hai phần như vậy có thể chấp nhận được.

Nhưng một đề thi chỉ có phần trắc nghiệm với 50 câu hỏi trong 90 phút sẽ góp phần đào tạo ra những lớp học trò chỉ có thể suy nghĩ mỗi vấn đề trong vòng 2 phút.

Phan Thị Hà Dương (Viện Toán học - Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam)

(Bài viết thể hiện quan điểm riêng của tác giả, đầu đề do tòa soạn đặt)

Đừng im lặng! Hãy cùng Lao Động bình luận về vấn đề này, cũng như các vấn đề bạn đọc quan tâm khác. Mời bạn đọc bày tỏ quan điểm, chính kiến của mình tại phần Bình luận sau mỗi bài viết; bấm vào chuyên mục "Làm báo cùng Lao Động" hoặc gửi vào địa chỉ email: bandoc@laodong.com.vn, bandoclaodong@gmail.com; Fanpage Báo Lao Động: www.facebook.com/laodongonline. Bài viết của bạn đọc sẽ được trả nhuận bút. Bình luận (comment) của bạn đọc nhận được nhiều lượt thích (like) sẽ có phần thưởng xứng đáng. Trân trọng cảm ơn mọi đóng góp của bạn đọc.

 

Loading...

[QC] Đăng tin tuyển dụng, tìm việc làm nhanh, uy tín tại trang Việc Làm Báo Lao Động.

Bình luận

Vương Ngọc Tiến
Là một học sinh chuyên toán, cháu rất ủng hộ bài viết của tiến sĩ. Tiến sĩ đã nói rất đầy đủ, cháu không có ý kiến gì thêm nữa. Cháu không biết những cơ quan, tổ chức lớn có ý kiến như thế nào, nhưng cháu tin rằng những người thực sự tâm huyết với việc dạy và học môn toán đều không thể chấp nhận được chuyện này. Tiến sĩ đã có một bài viết rất hay, giúp cháu cũng rất nhiều ngưòi khác nói lên suy nghĩ của mình. Cháu xin cảm ơn tiến sĩ!
Trả lời - -
Nguyễn thị Thị
Là một gv đang dạy Toán.Tôi không đồng tình với cách ra đề thi 100% trăc nghiệm .Như vây,sẽ mất đi tư duy sáng tạo của người học.Có nên hãy làm một đề thi 20%trắc nghiệm còn 80%tự luận.
Trả lời - -
huỳnh hừu hùng
Cảm ơn chị Hà Dương , bài viết rất hay và trúng chỗ
Trả lời - -
Cao cường
Do cô Hà Dương ít tham gia công tác làm thi và chấm thi không biết đó thôi. Tôi thấy việc coi thi và chấm thi rất khác nhau ở mỗi người nên tôi thấy thi diện rộng thì trắc nghiệm là công bằng nếu trường nào cần phân loại học sinh thì tự thi đánh giá năng lực. Ví như các trường kỹ thuật đòi hỏi khác về môn toán, các trường kinh tế đòi hỏi khác. Trước đây chưa thi 3 chung các trường vẫn làm được và giờ vẫn chỉ các trường đó cần sát hạch. Còn hầu như các trường mới mở họ lấy thi thpt có trường còn xét học bạ mà. Có những học sinh làm kiến thức cơ bản chỉ 30 phút là xong còn các câu phân loại các em làm nhiều thời gian hơn. Như khi chưa gộp hai kỳ thi trong kỳ thi tốt nghiệp các em có nang lực chỉ làm 45 phút là xong trong khi thời gian là 150 phút. Theo tôi bộ tổ chức trắc nghiệm còn các trường là tùy họ vì chỉ có một số ít trường cần phân loại cao thì họ thi riêng tự luận là phù hợp với họ. Do ít trường nên chỉ ít học sinh tham gia vì các trường cao có thể sơ tuyển qua điểm thi thpt giống như các trường đại học thi vào lớp tài năng thôi mà rất nhẹ mà giải quyết được sự công bằng và tự chủ các trường đại học. Mà nếu học tự luận thì thi trắc nghiệm làm bài tốt. Các nước họ đã làm rồi cứ nghiên cứu làm gì. Cũng giống như khoa học họ phát minh ra rồi mình lấy áp dụng tốt là được. Tôi thấy một số còn bảo phải nghiên cứu không cần vì thế giới thực hiện nhiều rồi. Tôi thích nhất quan điểm của Thầy Trần Nam Dũng của trường đại học KhtnHcm.
Trả lời - -
hoàng tố yên
Một quyết sách ảnh hưởng tới cả chục triệu người tail sao lại có thể quyết đơn giản như vậy? Cần có sự bàn thảo của Quốc hội. Bộ trưởng Giaos dục không có quyền đó!
Trả lời - -
Thái Bình
Tôi là dân chuyên Toán từ 30 năm trước, nhưng vào đại học và sau này làm việc không theo nghiệp toán nữa, rất đồng tình với ý kiến của chị Hà Phương. Cảm ơn chị.
Trả lời - -
Vui lòng sử dụng tiếng Việt có dấu

Video xem nhiều nhất


Infographic: Diễn biến mới nhất vụ thảm sát 4 bà cháu ở Quảng Ninh