Năm học mới 2016 - 2017: Đừng để môn lịch sử là “cửa ải đầy gian nan”

LĐ - 207 NGUYỄN NHƯ MAI
Có một thực tế hiện nay là học sinh sợ học môn sử (ảnh minh họa).

Trên nghị trường Quốc hội cuối năm ngoái đã rộ lên nhiều ý kiến về vấn đề có bỏ môn lịch sử trong chương trình giáo dục phổ thông hay không. Câu chuyện chỉ mới tạm dừng lại, chưa ngã ngũ thì gần đây lại diễn ra hội thảo có nên đưa môn tiếng Hán vào chương trình phổ thông hay không. Một trong các lý do có liên quan đến lịch sử: Học chữ Hán sẽ tạo điều kiện để học sinh tìm hiểu lịch sử của cha ông.

Có một thực tế là hiện nay học sinh sợ học sử, chán môn sử và xã hội cũng coi nhẹ môn sử. Năm qua thi tốt nghiệp, số thí sinh đăng ký thi môn sử rất lèo tèo. Nhiều điểm trường phải đóng cửa phòng thi môn này. Có điểm thi cả một hội đồng chỉ phục vụ một thí sinh thi sử. Cuối năm ngoái, Bộ GDĐT soạn thảo phương án bỏ môn lịch sử để “tích hợp” với môn giáo dục công dân và an ninh quốc phòng thành môn mới là “Công dân với Tổ quốc”. Dự án này đã gây ra phản ứng gay gắt trên diễn đàn Quốc hội, một số nhà sử học thì tỏ ra “rất thất vọng”. Bộ GDĐT đã lên tiếng thanh minh rằng, thực ra không bỏ môn này, chỉ là ghép vào môn khác, nhưng vẫn không thuyết phục được ai. Sau đó, vấn đề này được bộ “ghi nhận”, nhưng cho đến nay vẫn chưa thấy phản hồi.

Trong một cuộc “điều tra xã hội” nho nhỏ, rất nhiều thanh niên cứ đinh ninh Nguyễn Huệ và Quang Trung là hai người khác nhau. Trong một chương trình gameshow trên truyền hình, những người được gọi là “sao” trong làng giải trí đã không trả lời được câu hỏi nữ hoàng đế duy nhất trong lịch sử nước ta là ai. Trong một chương trình khác, người ra đề gắn hình tượng Ngô Quyền với chiến thắng quân Nguyên tại sông Bạch Đằng!...

Những điều nêu trên cho thấy sách giáo khoa (SGK) Lịch sử và cách dạy sử trong nhà trường có vấn đề.

SGK viết quá khô khan, sa đà vào những sự kiện, những con số mà chỉ nên kể lịch sử bằng những câu chuyện nhẹ nhàng giàu hình ảnh. SGK các lớp trên cũng khô cứng và bị chính trị hóa một cách khiên cưỡng. Quá nhiều điều bắt người học phải nhớ, nhưng lại né tránh những vấn đề bị coi là “nhạy cảm” hoặc đánh giá nhân vật lịch sử mang tính thiên kiến, thiếu khách quan. Môn lịch sử thật sự phải là một môn rất hấp dẫn mới phải. Lịch sử cũng giống như một cuộc khám phá những điều bí ẩn của quá khứ, kích thích trí tò mò ham hiểu biết đối với tuổi trẻ. Điều học sinh cần biết, cần nhớ phải là những thăng trầm trong lịch sử hàng ngàn năm của đất nước, những gương mặt anh hùng trong chiến đấu chống ngoại xâm, đồng thời không quên những danh nhân văn hóa, giáo dục đã tạo dựng nên nền văn hiến Việt Nam.

Ý tưởng đưa thêm môn Hán học vào giảng dạy là để học sinh có phương tiện tiếp cận với kho tàng văn hóa, lịch sử của cha ông. Đó là ý tưởng tốt đẹp, song đâu cần dạy đại trà không đến nơi đến chốn, mà cần đào tạo chuyên sâu có chọn lọc những chuyên gia Hán Nôm thật giỏi.

Muốn nâng cao dân trí về lịch sử không thể chỉ nhờ vào những trang SGK trong nhà trường. Văn học nghệ thuật, bảo tàng cũng đóng vai trò vô cùng quan trọng. Do những phim ảnh cổ trang của Trung Quốc được chiếu tràn lan, giới trẻ nước ta thuộc làu các sự kiện và nhân vật lịch sử Trung Quốc hơn cả lịch sử nước nhà. Trong khi đó lịch sử mấy ngàn năm của dân tộc ta ngồn ngộn chất liệu, nhưng điện ảnh của chúng ta về đề tài liệu sử còn èo ọt. Thật quý biết bao, nếu như chúng ta có được những tác phẩm văn học như Lá cờ thêu sáu chữ vàng, Vũ Như Tô… của Nguyễn Huy Tưởng và các tác giả khác. Chúng ta cũng còn thiếu trầm trọng các loại sách phổ biến kiến thức lịch sử dành cho tuổi trẻ. Điều này cũng có phần thiếu sót của các nhà sử học.

Hy vọng rằng Bộ GDĐT tiếp thu ý kiến của nhân dân, không bỏ rơi môn lịch sử dưới bất cứ hình thức nào. Đồng thời cần biên soạn SGK theo một cách tiếp cận mới để học sinh thấy đây là môn học thú vị, hấp dẫn, dễ học, chứ không phải là một cửa ải đầy gian nan.

[QC] Đăng tin tuyển dụng, tìm việc làm nhanh, uy tín tại trang Việc Làm Báo Lao Động.

Bình luận

Vui lòng sử dụng tiếng Việt có dấu

Video xem nhiều nhất

Bắt đối tượng chuyên lái ô tô đi lừa lấy máy lạnh