Chủ tịch VCCI: Cần bãi bỏ thông tư 20, mở cửa thị trường xe nhập

Lâm Anh

Nhận định việc duy trì Thông tư 20 về điều kiện kinh doanh nhập khẩu ô tô là không cần thiết, Chủ tịch Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) Vũ Tiến Lộc vừa có văn bản gửi Thủ tướng Chính phủ đề nghị bãi bỏ quy định này.

Thông tư 20 không phải là công cụ chống gian lận thuế

Trong đề xuất gửi Thủ tướng, ông Vũ Tiến Lộc phân tích, việc bãi bỏ Thông tư 20/2011/TT-BCT quy định bổ sung thủ tục nhập khẩu xe ô tô chở người loại từ 9 chỗ ngồi trở xuống (Thông tư 20) sẽ có ý nghĩa rất lớn đối với việc phát triển cộng đồng doanh nghiệp (DN) tư nhân trong nước. Ông Lộc đưa ra ví dụ về Công ty cổ phần Ô tô Trường Hải điểm xuất phát từ một DN nhỏ, phân phối xe, sau đó mới phát triển trở thành DN sản xuất ô tô hàng đầu Việt Nam. Vì vậy, Nhà nước nên trao cho các DN nhỏ cơ hội để phát triển chứ không nên ngăn cản, từ đó mới có các DN tư nhân lớn như Trường Hải.

Lập luận về vai trò chống nhập siêu của Thông tư 20 cũng bị Chủ tịch VCCI bác bỏ. Cụ thể, theo số liệu của Tổng cục Hải quan, sau khi Thông tư 20 có hiệu lực, số lượng xe ô tô nhập khẩu có giảm trong năm 2011 và năm 2012, nhưng các năm 2013-2015 thì tăng rất mạnh (năm 2011 nhập 55.000 xe thì đến năm 2015 là 125.000 xe).

 

Chủ tịch VCCI: Cần bãi bỏ thông tư 20, mở cửa thị trường xe nhập ảnh 1
 Chủ tịch Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) Vũ Tiến Lộc.

Tình trạng chi tiêu ngoại tệ cho nhập khẩu xe dưới 9 chỗ năm 2011 là 1,02 tỷ USD, sang năm 2015 đạt 2,98 tỉ USD (giá trị chưa tính thuế). Tỷ trọng của ô tô nguyên chiếc dưới 9 chỗ trong tổng kim ngạch nhập khẩu toàn quốc năm 2011 là 0,94%, nhưng đến năm 2015 là 1,81% (tăng gần gấp đôi). Do đó, ông Lộc cho rằng không có căn cứ cho thấy việc duy trì Thông tư 20 có tác dụng hạn chế nhập siêu.

Chủ tịch VCCI nhận định trong hai yếu tố cấu thành thị trường ôtô trong nước (cung và cầu), quy định của Thông tư 20 chỉ tác động đến phần cung mà không ảnh hưởng đến cầu về ôtô của người tiêu dùng Việt Nam. Theo quy luật thị trường, khi cung giảm mà cầu giữ nguyên thì giá sẽ tăng và người tiêu dùng phải trả tiền cho sự tăng giá này. Nếu khoảng chênh lệch giá này được chuyển vào ngân sách Nhà nước (dưới dạng thuế nhập khẩu, phí sử dụng xe…) thì vẫn đạt được mục tiêu kiểm soát lượng xe nhập khẩu mà lại có tác dụng tăng thu, có thêm tiền đầu tư cho hạ tầng giao thông. Tuy nhiên, quy định của Thông tư 20 lại khiến cho các doanh nghiệp sản xuất ôtô trong nước và doanh nghiệp nhập khẩu ôtô có ủy quyền được hưởng khoản chênh lệch tăng giá này.

Do đó, nếu khẳng định Thông tư 20 có tác dụng trong việc kiểm soát nguồn cung ôtô trong nước thì hệ quả của nó là các doanh nghiệp sản xuất và doanh nghiệp nhập khẩu ôtô có ủy quyền sẽ được hưởng lợi nhuận lớn hơn. Còn nếu cho rằng các doanh nghiệp sản xuất và nhập khẩu ôtô có ủy quyền không được hưởng lợi nhuận lớn hơn thì đồng nghĩa với việc Thông tư 20 không có tác dụng trong việc kiểm soát nguồn cung ôtô trong nước.

Ngoài ra, ông Lộc cũng phản đối các ý kiến cho rằng một số DN nhỏ nhập khẩu không có ủy quyền có hành vi gian lận thuế và nhận định  cần sử dụng công cụ và hình thức khác để ngăn chặn chứ không nên để Thông tư 20 trở thành công cụ chống gian lận thuế. Theo Chủ tịch VCCI, không nên vì một vài trường hợp vi phạm mà cấm toàn bộ các DN nhập khẩu không có ủy quyền.

Kiểm soát chất lượng ôtô nhập đã có đủ quy định chế tài

Cũng trong văn bản này, ông Lộc đã đề cập tới vấn đề kiểm soát chất lượng và cho rằng về mặt pháp luật, Việt Nam đã có đủ quy chuẩn, tiêu chuẩn về chất lượng ôtô sản xuất trong nước và nhập khẩu. Việc kiểm soát này không có sự khác biệt giữa xe ôtô nhập khẩu của thương nhân có ủy quyền hay thương nhân không có ủy quyền. Do đó, không có cơ sở để khẳng định Thông tư 20 giúp làm tăng chất lượng xe ô tô nhập khẩu vào Việt Nam.

Theo chủ tịch VCCI, các quy định tại Thông tư 20 thực chất là một điều kiện kinh doanh vì mở cửa cho DN này và đóng cửa với các DN khác và khi các DN khác khó hoặc không thể gia nhập thị trường thì toàn bộ thị trường sẽ nằm trong tay một vài DN lớn. Trong môi trường như vậy rất dễ hình thành các thỏa thuận hạn chế cạnh tranh, gây thiệt hại lớn cho người tiêu dùng.

Thông tư 20 còn bị nhận định là đã tạo ra động lực ngược đối với sản xuất ôtô trong nước. Do các nhà sản xuất tại đây chủ yếu là liên doanh với các hãng ôtô lớn của nước ngoài nên các đơn vị này sẽ luôn được ủy quyền và khi lợi nhuận từ việc nhập khẩu xe ôtô tăng cao, các liên doanh sẽ tập trung vào nhập khẩu thay vì nỗ lực sản xuất và nội địa hóa.

"Kinh nghiệm của nhiều quốc gia cho thấy, việc bảo hộ sản xuất trong nước luôn phải có lộ trình định trước theo hướng giảm dần bảo hộ, tăng dần cạnh tranh. Chính sách bảo hộ sản xuất ôtô trong nước của Việt Nam đã được duy trì từ cuối thế kỷ trước và thời gian đủ chứng minh rằng hàng rào bảo hộ sản xuất trong nước không thực sự hiệu quả", Chủ tịch khẳng định và cho rằng Thông tư 20 hiện nay đang bảo hộ cho tất cả các dòng xe và đang dành thị trường của Việt Nam cho một số nhà nhập khẩu nước ngoài.

Ngoài ra, theo ông Vũ Tiến Lộc, thông tư 20 đang ngăn cản sự phát triển của các DN nhỏ vốn là đối tượng mà Chính phủ đề cập tới khi soạn thảo Luật Hỗ trợ DN nhỏ và vừa. Không chỉ vậy, Thông tư này không phù hợp với tinh thần của pháp luật cạnh tranh, cũng như Luật Sở hữu trí tuệ và bị cả Bộ Tư pháp và Bộ Kế hoạch đầu tư cũng như Tổng cục Hải quan phản đối.

Phát biểu tại buổi họp báo Chính phủ thường kỳ diễn ra vào chiều tối 2.8, Bộ trưởng, Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ Mai Tiến Dũng cho biết trong quá trình rà soát các điều kiện đầu tư, kinh doanh để thực hiện Luật Đầu tư, quy định về nhập khẩu ô tô tại Thông tư 20 đang được Bộ Công Thương tổng hợp báo cáo Thủ tướng Chính phủ.

Trên cơ sở báo cáo và đề xuất của Bộ Công Thương, các bộ, cơ quan, hiệp hội, DN liên quan, Thủ tướng sẽ xem xét, có ý kiến chỉ đạo trên quan điểm bảo đảm cơ sở pháp lý, đáp ứng yêu cầu quản lý, bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng và thực tế hoạt động kinh doanh nhập khẩu ôtô.

"Cách tốt nhất để bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng là trao cho họ quyền được lựa chọn. Luật không nên buộc người dân phải vào siêu thị mua sắm vì chất lượng thực phẩm trong siêu thị cao hơn. Người ta có thể mua ở hàng xén, cửa hàng tiện lợi gần nhà" ông Vũ Tiến Lộc lập luận.

[QC] Đăng tin tuyển dụng, tìm việc làm nhanh, uy tín tại trang Việc Làm Báo Lao Động.

Bình luận

Vui lòng sử dụng tiếng Việt có dấu

Video xem nhiều nhất

Lewandowski lập cú đúp, Bayern lội ngược dòng 3 - 1 trước Mainz 05