Điểm nhấn trong tuần

Để cử nhân có việc làm

LĐCT - 24
Chia sẻ

Tình trạng thất nghiệp của cử nhân mới ra trường ngày càng tăng là một thực tế đáng buồn của giáo dục đại học nước ta. Giúp họ có việc làm ngay sau khi tốt nghiệp - một bài toán phức tạp các trường đại học đang “nhọc lòng” tìm cách giải.

Bài 1:

Cử nhân thất nghiệp, vì sao?

40% sinh viên tốt nghiệp ra trường sau 3 tháng chưa tìm được việc làm - con số Bộ Giáo dục Đào tạo mới công bố. Trong số những cử nhân có việc làm thì không ít người phải làm việc 
trái ngành…

Để cử nhân có việc làm ảnh 1
Sinh viên Hutech tại phòng thực hành. Ảnh: K.Q 

Mổ xẻ nguyên nhân

Cả nước hiện có 433 trường ĐH, CĐ với 247 trường công lập, 186 ngoài công lập. Số sinh viên ĐH, CĐ năm học 2014 - 2015 gần 1,7 triệu. Thống kê của Bộ GDĐT: Từ 2011 - 2014, số lao động trình độ ĐH, CĐ có việc làm tăng lên qua các năm. Đơn cử như năm 2014 so với năm 2010, tỉ lệ lao động trình độ ĐH, CĐ có việc làm tăng 38%. Tuy nhiên, một mâu thuẫn hiện nay là số lao động trình độ ĐH, CĐ trong độ tuổi lao động bị thất nghiệp trong những năm gần đây tăng cao hơn so với số sinh viên tốt nghiệp và số có việc làm. Số lao động trình độ ĐH, CĐ thất nghiệp năm 2014 so với 2010 tăng 103%.

TS. Lê Văn Út - Trưởng phòng quản lý phát triển KHCN - Trường ĐH Tôn Đức Thắng lý giải: Tình trạng cử nhân thất nghiệp mỗi năm mỗi tăng diễn ra trong vòng 4 năm qua là kết quả của nhiều nguyên nhân.

Về mặt khách quan, kinh tế đất nước đã trì trệ trong thời kỳ liên tục 5 năm (từ 2 quý cuối 2009 đến cuối 2014) và thị trường lao động đương nhiên cũng suy thoái theo. Những năm trong giai đoạn trên, số người thất nghiệp do doanh nghiệp giảm sản lượng có năm lên đến con số 100 ngàn. Trong tình hình như vậy, việc cử nhân tốt nghiệp ĐH, CĐ ra trường khó kiếm việc làm, bổ sung thêm vào đội ngũ thất nghiệp là điều có thể hiểu.

Về mặt chủ quan, thời kỳ đó cũng là thời kỳ bùng nổ việc thành lập hàng loạt trường ĐH, nâng cấp hằng loạt trường từ CĐ lên ĐH, thành lập một số ĐH địa phương. Quá trình thành lập trường này đã không trên cơ sở dự báo tốt về tình hình kinh tế, dựa trên con số thống kê chủ quan, thiếu kiểm chứng về nhu cầu thị trường lao động và nhu cầu xã hội. Hệ quả là nguồn cung người tốt nghiệp vượt cầu.

Thứ hai, nhiều trường ĐH thành lập nhiều năm nay nhưng chất lượng đào tạo vẫn kém cùng cách quản lý hành chính không củng cố được chất lượng. Với những trường ĐH thành lập mới, nhiều trường càng thê thảm hơn, năng lực đào tạo chỉ có trên giấy. Nhiều trường đi vào hoạt động chỉ có vài chục giảng viên cơ hữu và không có lấy một cơ sở nào đàng hoàng, hệ thống quản lý lại theo lối cũ. Một số trường còn quản lý theo kiểu gia đình. Những trường như vậy đóng góp số cử nhân thất nghiệp tăng vọt với tỉ phần lớn nhất.

Thạc sĩ Huỳnh Ngọc Anh - Trưởng phòng Công tác sinh viên - ĐH Công nghệ TPHCM (Hutech) nói: “Theo tôi nghĩ, yếu tố chính trong vấn đề tìm được việc làm cho sinh viên nằm ở chất lượng đào tạo. Tuy nhiên, bên cạnh chất lượng đào tạo là hàng loạt các yếu tố cá nhân khác của sinh viên: Tố chất sinh viên, điều kiện sinh viên, yếu tố may mắn… Qua khảo sát, một số sinh viên sau ra trường chưa xin được việc làm cho biết lý do: Một số muốn học tiếp, một số muốn lập gia đình (phần lớn là nữ), một số du học, một số nói chưa tìm được công việc phù hợp. Ít sinh viên thú nhận là không đảm bảo trình độ, yêu cầu của doanh nghiệp, như thiếu trình độ Anh văn, tin học…”.

 

Để cử nhân có việc làm ảnh 2
Sinh viên Đại học Tôn Đức Thắng. Ảnh: Â.T 

Ngành kỹ thuật thiếu nhân lực

Theo khảo sát mới đây của Trung tâm Dự báo Nhu cầu nhân lực và thông tin thị trường lao động TPHCM, nhóm ngành Cơ khí, Điện, Hóa chất, Kỹ thuật nông lâm nghiệp, Kỹ thuật thủy sản, Công nghệ địa chất - Vật lý, Toán, Thống kê, Công nghệ sinh học, Xã hội học… là những ngành đang có nhu cầu nhân lực lớn.

Còn theo một khảo sát riêng của trường Hutech: Các ngành nhóm kỹ thuật là ngành có tỉ lệ sinh viên ra trường có việc làm cao nhất. Thạc sĩ Huỳnh Ngọc Anh cho biết, hằng năm, Hutech đều làm thống kê về việc làm của sinh viên tốt nghiệp. Các ngành dễ xin được việc làm nhất là nhóm ngành kỹ thuật. Với mẫu từ 300 - 400 sinh viên/ngành thì tỉ lệ sinh viên khối kỹ thuật ra trường có việc làm trung bình từ năm 2010 đến nay là 95%. Tiêu biểu là: Xây dựng, công nghệ thông tin, điện điện tử, cơ khí, công nghệ sinh học. Hiện, khối ngành kỹ thuật cũng có lượng sinh viên theo học khá đông, khoảng 5.000 sinh viên. “Theo khảo sát của chúng tôi, khối ngành kỹ thuật, sinh viên ra trường thường đạt mức lương cao hơn khối ngành kinh tế, trung bình từ 7 - 8 triệu đồng/tháng ở mức mới ra trường. Tuy nhiên, với các ngành kỹ thuật thì nhà tuyển dụng lại có những đòi hỏi khắt khe hơn về chuyên môn lẫn các kỹ năng mềm khác” - ông Huỳnh Ngọc Anh nói.

Tại ĐH Tôn Đức Thắng, theo TS. Lê Văn Út, kết quả điều tra hằng năm theo yêu cầu của Quy trình ISO trường vận hành từ 8 năm qua, một số ngành (khoa) có tỉ lệ có việc làm cao, ổn định của ĐH Tôn Đức Thắng: Công nghệ thông tin (93%), Môi trường và Bảo hộ lao động (96,29%), Ngoại ngữ (99,03%), Toán - Thống kê (100%)…

Phạm Thị Bích (tốt nghiệp Khoa Quản trị Kinh doanh): “Ra trường với tấm bằng cử nhân QTKD loại khá, nhưng tôi cảm thấy khá chật vật để tìm kiếm cho mình công việc phù hợp. Ai cũng nghĩ, tấm bằng đại học sẽ là bản đồ chỉ đường tốt nhất, nhưng dường như con đường đi từ sách vở đến thực tế nó khác xa nhau nên không ít người phải bỡ ngỡ. Những công việc tốt thì đòi hỏi phải có kinh nghiệm mà sinh viên mới ra trường lấy đâu ra kinh nghiệm. Chính vì vậy họ đành chấp nhận làm những công việc trái ngành chỉ mong đủ nuôi sống bản thân chứ không dám nghĩ tới lo cho gia đình”.

 

Huỳnh Kim Ngọc (tốt nghiệp khoa Công nghệ sinh): “Tôi không quá khó khăn trong việc tìm một công việc sau khi ra trường nhưng tìm được một công việc đúng chuyên ngành và sở trường thì lại… vô cùng khó. Dù tốt nghiệp chuyên ngành công nghệ sinh, nhưng khi ra trường, tôi phải làm một nhân viên văn phòng. Công việc hiện tại quá dễ dàng vì hầu như chỉ sử dụng đến kỹ năng vi tính, ngoại ngữ. Vậy mà khi tuyển dụng, họ vẫn yêu cầu phải có bằng đại học mới tuyển. Tôi nghĩ, xã hội đang quá coi trọng bằng cấp...”.

 

 

 

 

 

[QC] Đăng tin tuyển dụng, tìm việc làm nhanh, uy tín tại trang Việc Làm Báo Lao Động.

Bình luận

Vui lòng sử dụng tiếng Việt có dấu

Video xem nhiều nhất

Lời kể chấn động của thanh niên Việt bị giam cầm để trồng cần sa ở Anh