Giá dầu thô sẽ hồi trở lại?

LĐ - 233 TS.Nguyễn Minh Phong

Ngày 28.9, sau hơn 2 năm “gồng mình” trong cuộc chiến giá dầu mỏ thế giới, Tổ chức các nước xuất khẩu dầu mỏ thế giới (OPEC) đã đạt được thỏa thuận giảm sản lượng khai thác dầu thô hằng ngày của tổ chức này, từ mức hiện nay khoảng 33,24 triệu thùng/ngày xuống mức 32,5 đến 33 triệu thùng/ngày... Động thái này đang làm dấy lên những dự báo và cả vui buồn mới về giá xăng dầu trong thời gian tới…

Khi dầu mỏ là…chiến trường

Trên quy mô thế giới, trong 9 tháng qua, giá dầu đã có chuỗi thời gian dài các đợt tăng giá mạnh và giảm nhẹ nối tiếp nhau, với mức tăng gần gấp đôi so với thời điểm thấp nhất, lúc cao nhất lên mức trên dưới 50 USD/thùng dầu.

Giá dầu thô ngọt nhẹ WTI giao tháng 8.2016 ở mức 46,80 USD/thùng. Giá dầu Brent cùng kỳ hạn là 46,96 USD/thùng, tức thấp hơn 11% so với mức trên 50 USD/thùng vào đầu tháng 6.2016. Ngày 18.8.2016, chốt phiên, giá dầu WTI của Mỹ giao tháng 9-2016 tăng 1,43 USD, hay 3,1%, lên 48,22 USD/thùng. Giá dầu Brent giao tháng 9-2016 tăng 1,04 USD, tương ứng 3,1%, lên 50,89 USD/thùng. Cả giá dầu Brent và WTI đều tăng hơn 20% từ mức đáy hồi đầu tháng 8.2016. Đây là mức giá cao nhất và ghi nhận phiên tăng thứ 6 liên tiếp trong 6 tuần liên tục (kể từ 5.7.2016). Trong phiên giao dịch châu Á ngày 14.9.2016, dầu thô ngọt nhẹ WTI tăng 29 UScent hay 0,7% lên 45,19 USD/thùng. Giá dầu Brent giao tháng 11.2016 trên sàn ICE Futures Europe giảm 1,22 USD, tương đương 2,52%, xuống 47,10 USD/thùng.

Năm 2016, thị trường dầu mỏ vẫn tiếp tục trở thành chiến trường cho các cuộc chiến công khai hoặc ngấm ngầm, nhưng đều hết sức mạnh mẽ, gây sức ép và thử thách sức chịu đựng của các đối thủ, nhất là giữa các nước vốn phụ thuộc nặng vào sản xuất và xuất khẩu năng lượng. Đây cũng là cuộc cạnh tranh thị trường và “nắn gân” sức chịu đựng về kinh tế giữa các nước sản xuất và xuất khẩu dầu được sản xuất theo công nghệ kiểu truyền thống, với các công ty - đối thủ mới sử dụng công nghệ khai thác dầu khí đá phiến.

Giá dầu giảm khiến các nước sản xuất dầu đều phải chịu thiệt hại lớn vì lợi nhuận giảm mạnh. 12 nước thành viên OPEC thiệt hại khoảng 257 tỉ USD thu ngân sách trong năm 2015 vì giá dầu giảm. Trong quý I/2016, khối này lại đang lao đao vì giá dầu từng tụt hẫng dưới mức 30 USD/thùng. Những công ty sở hữu công nghệ khai thác dầu đá phiến cũng là những người dễ tổn thương nhất. Đến cuối năm 2015, hơn nửa trong số 1.500 giếng dầu của các công ty Mỹ dùng công nghệ khai thác khí đá phiến đã đóng cửa và làn sóng phá sản các công ty dầu lửa trong năm 2016 dưới sức ép nợ nần vẫn tiếp tục gia tăng. Cuối tháng 5.2016, theo số liệu của Baker Hughes Inc., Mỹ chỉ còn chỉ còn 404 giếng khoan dầu khí đá phiến tiếp tục hoạt động, và là mức thấp nhất trong sáu năm gần đây. Làn sóng mua bán và sáp nhập (M&A) mới trong ngành dầu khí thế giới cũng đang đậm dần, với lợi thế rơi vào một số đối thủ ngày càng nặng ký, nổi bật là Trung Quốc…

Giá dầu sẽ dao động quanh ngưỡng 50-60 USD/thùng

Mặc dầu nhu cầu dầu mỏ của những thị trường tiêu thụ lớn trong 9 tháng qua đều có xu hướng tăng, nhất là thị trường Mỹ và Trung Quốc (tháng 6.2016, nhập khẩu dầu thô của Trung Quốc năm 2015 là 6,7 triệu thùng dầu/ngày, năm 2016 nâng lên ở mức trung bình khoảng 7,4 triệu thùng dầu/ngày và đạt tới 7,5 triệu thùng/ngày vào tháng 6.2016). Tuy vậy, Báo cáo hàng tháng ra hôm 13.9, Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) cho biết, nhu cầu dầu thô thế giới tiếp tục giảm còn 97,3 triệu thùng/ngày trong năm 2016; đồng thời, giảm cung ước khoảng 100 nghìn thùng mỗi ngày, còn 1,3 triệu thùng/ngày. Dự báo này đưa ra trên cơ sở xu hướng giảm tốc đáng kể ở các nền kinh tế phát triển và toàn cầu nói chung.

Sự kết hợp của nhu cầu tiêu thụ chững lại và gia tăng sản lượng của OPEC đã đẩy lượng dầu tồn kho tại các nước nước OECD đang ở mức cao chưa từng thấy… Điều đó tạo căn cứu dự báo thặng dư trên thị trường dầu mỏ toàn cầu sẽ kéo dài đến giữa năm 2017 (năm thừa cung dầu thứ tư liên tiếp). Hơn nữa, có thể có sự cải thiện nguồn cung vào nửa cuối năm 2017 từ nguồn cung ngoài OPEC sẽ tăng trở lại (Na Uy và Nga), cũng như sự phục hồi sản xuất dầu đá phiến Mỹ nếu giá tăng.

Năm 2016 có sự dịch chuyển ngôi vị nguồn cung, với sự quay trở lại vị trí dẫn đầu thế giới của Ả Rập Xê út. Theo IEA, trong tháng 5-2016, Ả Rập Xê út bơm thêm khoảng 400 nghìn thùng dầu/ngày từ các giếng dầu có chi phí sản xuất thấp, còn ngược lại, Mỹ đã phải giảm khoảng 460 nghìn thùng dầu/ngày do chi phí sản xuất quá lớn. Sản lượng dầu cung cấp ra thị trường của Ả Rập Xê út tăng lên mức 10,65 triệu thùng/ngày trong tháng bảy. Tính chung tám tháng đầu năm 2016, sản lượng cung cấp dầu mỏ trung bình của vương quốc này là 10,36 triệu thùng/ngày, cao hơn gần 200 nghìn thùng/ngày so cùng thời gian năm ngoái. Trong tháng tám, sản lượng dầu thô của Mỹ đứng ở mức 12,2 triệu thùng dầu/ngày, bao gồm cả khí tự nhiên hóa lỏng. Con số này của Ả Rập Xê út là 12,58 triệu thùng dầu/ngày. Điều này đã thực sự đe dọa Mỹ với tư cách nhà sản xuất dầu thô và khí hóa lỏng lớn nhất thế giới kể từ tháng 4.2014, sau khi cuộc cách mạng dầu đá phiến bùng nổ.

Về tổng thể, trong năm 2016, thị trường dầu thô chứng kiến tình trạng tiếp tục dư cung, nhưng có sự đảo ngôi vị thế giới và kéo theo đó là xu hướng giá dầu ngày càng ấm dần…

Bước khởi đầu thành công về thỏa thuận kiểm soát sản lượng cung dầu mỏ của OPEC cho phép kỳ vọng rằng giá dầu thô cuối năm 2016 có thể nằm ở ngưỡng 50-60 USD/thùng và có thể duy trì quanh ngưỡng 60 USD/thùng trong năm 2017, với mức giá Brent scao hơn gia WTI bình quân là 5 USD/thùng.

Trong thời gian tới, thị trường dầu mỏ thế giới sẽ tiếp tục dịch chuyển, theo đó: Nhân tố quyết định giá dầu sẽ không còn là việc tăng cung ồ ạt nữa (vì thiệt hại của tăng cung, giữa thị phần, bất chấp lỗ, đã tới giới hạn chịu đựng của các bên liên quan). Giá dầu tùy thuộc nhiều hơn vào tổng cầu tiêu thụ và mức dự trữ nhiên liệu như là hai nhân tố truyền thống. Nga có thể không cắt giảm sản lượng, thậm chí còn tăng thêm năng lực hút dầu với lý do giá dầu đang lên và Nga cần bù đắp nguồn thu NSNN đang thiếu hụt do khoảng 50% thu NSNN nước này phụ thuộc thu nhập từ xuất khẩu dầu. Ngành công nghiệp dầu đá phiến Mỹ đã và đang thay đổi thị trường dầu mỏ, sẽ tiếp tục tồn tại và có tiếng nói riêng…

Dù còn nhiều ẩn số khác nữa, nhưng cuộc chiến giá dầu sắp kết thúc. Cơ hội cho nước xuất khẩu dầu đang đậm nét hơn và lợi ích cho các nước nhập khẩu dầu sẽ giảm dần cùng với sự gia tăng sức ép chi phí đẩy và lạm phát cao dần trở lại cùng với mức hồi sinh của giá xăng dầu…

[QC] Đăng tin tuyển dụng, tìm việc làm nhanh, uy tín tại trang Việc Làm Báo Lao Động.

Bình luận

Vui lòng sử dụng tiếng Việt có dấu

Video xem nhiều nhất

Hút người mua, xổ số Vietlott được tuồn ra Hà Nội bán công khai