Vì sao đông đảo phụ huynh “nói không” với VNEN?

LĐO QUANG ĐẠI
Lớp học VNEN tại huyện Sơn Động (Bắc Giang). Ảnh: tieuhoc.moet.gov.vn

Chương trình Trường học mới tại Việt Nam (VNEN) được triển khai 3 năm qua, song ngày càng bộc lộ nhiều bất cập, nhiều phụ huynh tìm cách không cho con học chương trình này. Đã đến lúc Bộ Giáo dục và đào tạo cần có sự rà soát, đánh giá, rà soát về VNEN một cách trung thực.

Nghịch lý “xe lớn đường hẹp”

Theo trang thông tin điện tử chính thức Dự án Mô hình trường học mới tại Việt Nam (Dự án GPE-VNEN, Global Partnership for Education – Viet Nam Escuela Nueva) của Bộ Giáo dục và đào tạo (GD – ĐT),  dự án có mục tiêu xây dựng và nhân rộng kiểu mô hình nhà trường tiên tiến, hiện đại, phù hợp với mục tiêu phát triển và đặc điểm của giáo dục Việt Nam.  

Đối tượng chủ yếu mà VNEN hướng tới là “trẻ em thuộc nhóm trẻ khó khăn”, được hiểu là trẻ em vùng miền núi, dân tộc, vùng sâu, vùng xa, có nhiều hạn chế, yếu kém về nhận thức cũng như điều kiện kinh tế.

Tuy nhiên, đi vào thực tế triển khai, VNEN chỉ có hiệu quả đối với những địa phương, vùng miền có điều kiện kinh tế - văn hóa phát triển, thuộc các nhóm trường chất lượng cao, GV giỏi, HS có ý thức học tốt, tự giác.

Trong khi đó, tại các trường khó khăn, hiệu trưởng, GV, phụ huynh “kêu trời” vì VNEN. Dạy học VNEN đòi hỏi kinh phí lớn để cải tạo, đầu tư cơ sở vật chất, trang trí lớp, dụng cụ học tập, SGK. Phụ huynh phải chi tiền nhiều để mua SGK.

Yêu cầu những HS vùng dân tộc vốn nhút nhát, chưa sõi tiếng Việt tự học, tự thảo luận và tranh luận với GV là điều không tưởng. GV các vùng này chất lượng cũng không bằng vùng thành thị. Kết quả áp dụng chương trình VNEN vào nhóm đối tượng này, chất lượng giáo dục giảm sút nghiêm trọng, đặc biệt về mặt kiến thức cơ bản.

Tại Hà Tĩnh, Trường tiểu học Cẩm Quang (Cẩm Xuyên) là trường đầu tiên thực hiện dự án thí điểm, được đầu tư kinh phí lớn và nhận được sự quan tâm chỉ đạo thường xuyên từ Sở - Phòng lại cho kết quả chất lượng giáo dục yếu kém như thừa nhận của một lãnh đạo Sở GD – ĐT Hà Tĩnh.

Phụ huynh không cần biết chương trình VNEN tiên tiến như thế nào, chỉ quan tâm đến chất lượng học tập của con. Thấy con học VNEN ngày càng kém, phụ huynh tìm mọi cách xin cho con chuyển trường, chuyển lớp, thậm chí xin ở lại lớp để "tỵ nạn" VNEN. Đây là câu "trả lời" trung thực nhất về chất lượng VNEN, trái ngược với những báo cáo "có cánh", thiếu trung thực của các Hiệu trưởng.

Triển khai thiếu dân chủ, áp đặt

Lộ trình thực hiện dự án là sau khi triển khai thí điểm, với sự tài trợ của các tổ chức quốc tế, sẽ tiến hành tổng kết, đánh giá và triển khai nhân rộng. Tuy nhiên, khi chưa có sự tổng kết, đánh giá, nhiều địa phương đã tiến hành triển khai nhân rộng ồ ạt.

Một lỗ hổng thuộc quy trình dự án là ngay cả khâu thí điểm, cũng không có quy định khâu trưng cầu ý kiến của nhà trường và phụ huynh. Các trường được Sở GD - ĐT phối hợp với Phòng GD - ĐT lựa chọn và yêu cầu thực hiện chương trình VNEN, không tiến hành hỏi ý kiến.

Sau đó, nhiều trường khác cũng bị buộc phải triển khai chương trình, mặc dù không có sự đồng thuận từ phía hội đồng giáo viên cũng như phụ huynh.

Phụ huynh không được hỏi ý kiến, không có sự lựa chọn. Thậm chí khi phụ huynh thấy VNEN bất ổn, muốn xin chuyển trường cho con cũng bị gây khó dễ. Đương nhiên HS cũng không hề được hỏi ý kiến.

Mặc dù là một dự án giáo dục có nguồn gốc từ nước ngoài, song VNEN đã "bỏ qua" nguyên tắc dân chủ, tôn trọng sự lựa chọn của giáo viên, phụ huynh và học sinh.

Nhiều lãnh đạo Phòng GD - ĐT thừa nhận, nếu cho phụ huynh lựa chọn, thì hầu hết đều "nói không" với VNEN. Tại Vũng Tàu, có 71/72 trong nhóm có con học VNEN phụ huynh từ chối chương trình này.

Nhiều Hiệu trưởng không dám công khai phản bác VNEN, thậm chí có người hưởng ứng bài viết phản biện VNEN cũng bị lãnh đạo "chiếu tướng", phê bình. Lãnh đạo Phòng GD - ĐT cũng không dám nói thật về VNEN, vì sẽ bị cấp trên phê bình là "đi ngược với chủ trương".

Đã có nhiều bài báo, ý kiến trên các diễn đàn chỉ ra những bất cập, hậu quả nghiêm trọng của VNEN, nhưng không được những người có trách nhiệm lắng nghe và tiếp thu.

Thực tiễn triển khai VNEN cho thấy, tình trạng thiếu dân chủ, áp đặt và bệnh thành tích trong quản lý giáo dục hiện nay còn rất nặng nề.

Vừa qua, Bộ trưởng Bộ GD - ĐT Phùng Xuân Nhạ đã nêu quan điểm về VNEN. Theo đó, Bộ không có chủ trương áp đặt, triển khai ồ ạt mà các cơ sở giáo dục có sự chọn lọc, triển khai các nội dung phù hợp với thực tế.

Dù muộn còn hơn không, vì quyền lợi chính đáng và tương lai của thế hệ trẻ, Bộ GD - ĐT và UBND các địa phương cần tổ chức rà soát, đánh giá lại hiệu quả của VNEN một cách chính xác, trung thực; thực hiện nguyên tắc dân chủ và tôn trọng sự lựa chọn của phụ huynh và HS, các gia đình và các em có quyền lựa chọn học hay không học VNEN, tuyệt đối không được ngăn cản, áp đặt.

 Nhiều địa phương "stop" VNEN

Dự án Mô hình trường học mới tại Việt Nam (Dự án GPE-VNEN) khởi nguồn từ Côlômbia từ những năm 1995-2000 để dạy học trong những lớp ghép ở vùng miền núi khó khăn, theo nguyên tắc lấy học sinh làm trung tâm. Quản lí lớp học là “Hội đồng tự quản học sinh”, các “ban” trong lớp, do học sinh tự nguyện xung phong. Dự án triển khai tại Việt Nam được tài trợ gần 85 triệu USD từ 2013 - 2016.

Hiện nay đã có 3 địa phương dừng triển khai đại trà VNEN là Hà Giang, Hà Tĩnh và Hải Phòng do sự phản ứng của phụ huynh. Nhiều địa phương người dân cũng không đồng thuận với dự án này. 

Q.Đ

Clip mô hình VNEN tại Hà Tĩnh



Vì sao đông đảo phụ huynh “nói không” với VNEN? ảnh 1
Lớp học VNEN tại huyện Sơn Động (Bắc Giang). Ảnh: tieuhoc.moet.gov.vn
Vì sao đông đảo phụ huynh “nói không” với VNEN? ảnh 2
Lớp học VNEN tại Hà Tĩnh. Ảnh: Lê Văn Vỵ

[QC] Đăng tin tuyển dụng, tìm việc làm nhanh, uy tín tại trang Việc Làm Báo Lao Động.

Bình luận

Hoàng Văn Biên
Các ông ở trên trời có biết được tường tận dưới mặt đất đâu ! Các ông chỉ biết áp đặt nền giáo dục một số nước vào Việt Nam như thế này thì chỉ tội hại dân hại nước mà thôi .Bản thân tôi là một giáo viên tiểu học tôi tha thiết xin bộ GD&ĐT hủy bỏ thông tư 30 và mô hình trường học mới VNEN vì nó hay thì ít mà dở thì nhiều. Chỉ khi nào kết quả đánh giá học sinh một cách trung thực thì mới thấy được thực trạng, mới có cách đổi mới đúng hướng.Thực trạng hiện nay học sinh vừa sa sút về đạo đức vừa yếu kém về văn hóa tri thức.Không tin các ông thử khảo sát mà xem !
Trả lời - -
Đỗ Quang Đán
Tại sao GD xứ ta cứ như áp đặt thế nhỉ? Ông Bộ trưởng vừa nhậm chức Phùng Xuân Nhạ phải nhìn thẳng chút đi! GDĐH thì hái quả trên ngọn nửa vời.GD tiểu học thì áp đặt. Phải nhìn vì sao học theo cách học dạy của VNEN theo chương trình của VNEN dân ta lắc đầu phản đối đều có lý cả đó !!!
Trả lời - -
Nguyễn công bằng
Mô hình này vô cùng bất cập, nên bỏ sớm cho chúng tôi mừng
Trả lời - -
Phạm Phú Hải
VNEN nghĩa là "Vô Ngồi Em Ngủ" không hiệu quả, chỉ là việc thử nghiệm mô hình mới của nước ngoài vào Việt Nam một cách thiếu chọn lọc.
Trả lời - -
nguyen van thuan
Tôi có con học vnen. Tôi thấy đây là sai lầm của ngành giáo dục
Trả lời - -
Nhà giáo ngèo
Câu hỏi mà các cấp quản lý đặt ra cho cấp dưới "VNEN có hay ko? Áp dụng thấy hiệu quả ko?" Cũng giống như câu hỏi của các bà vợ "em nấu ăn có ngin ko? Anh ăn có vừa miệng ko?"??? Haizzzz những câu hỏi ko có cách trả lời khác nếu ko muốn rắc rối...
Trả lời - -
Vui lòng sử dụng tiếng Việt có dấu

Video xem nhiều nhất

Barca bị tí hon Hercules cầm hòa 1 - 1