Hà Nội tuyên chiến với “rác” ngôn ngữ

LĐ - 234 ĐẶNG CHUNG - LINH PHƯƠNG
Quán “bún chửi” Hà Nội lên truyền hình CNN.

Món “bún chửi” - được gọi theo cách ứng xử của chủ quán với khách, với những câu quát mắng, thậm chí là chửi bới - vừa được kênh CNN của Mỹ ghi danh là “món ăn đặc sắc” không nên bỏ qua khi tới Hà Nội. Khi “bún chửi” được phát trên một kênh chuyên về trải nghiệm, khám phá văn hóa thông qua ẩm thực nổi tiếng thế giới, thì thái độ quát khách của người chủ quán sẽ nói lên điều gì về văn hóa, hay cách ứng xử của Hà Nội?

“Chửi khách cũng nằm trong thực đơn”

Đó là lời dẫn hóm hỉnh của đầu bếp - người dẫn chương trình Anthony Bourdain, trước cảnh bà chủ quán bún ở phố Ngô Sĩ Liên (Hà Nội) mặt rất chảnh, quát khách: “Ăn gì thì gọi luôn đi… Không ăn thì biến”. Anthony Bourdain ngồi ăn ngon lành và cho rằng “món chửi của bà chủ quán cũng là thực đơn của quán ăn này”, và đây là cách “giao tiếp suồng sã và thẳng thắn của bà chủ quán với khách hàng”. Cùng với Anthony Bourdain, phía trong quán còn rất đông thực khách khác đang say sưa thưởng thức món “bún chửi”.

Sau khi những hình ảnh này được chiếu trên CNN, người rộn ràng ca ngợi, người khác thì coi đây là nỗi xấu hổ ê chề. Một trong những người đầu tiên bày tỏ quan điểm là nhà báo Trương Anh Ngọc. Anh cho rằng chẳng có gì để tự hào khi “miếng ăn là miếng nhục” và những người văn minh sẽ không bao giờ “chịu nhục như thế dù món ăn có ngon đến đâu”.

Và khi động đến “bún chửi” thì Anh Ngọc đã bị “ăn chửi”. Cộng đồng mạng vào trang cá nhân của anh, nhắn tin, để lại nhưng comment tục tĩu. Họ cho rằng “bún mắng, cháo chửi” là bình thường và dẫn chứng ở Hà Nội còn rất nhiều quán kiểu như vậy, nên có gì mà lạ hay xấu hổ. Người Hà Nội vẫn thường truyền tai nhau câu chuyện về “bún móng chửi” hay “cháo gà quát” ở Lý Quốc Sư, rồi “ốc lắm mồm” ở Hồ Đắc Di... Chính thái độ phục vụ rất đỗi “chợ búa” của chủ quán và nhân viên, với khách đã làm nên thương hiệu cho quán. Và dù chủ quán cứ chửi xơi xơi, văng đủ những ngôn từ tục tĩu và chợ búa chát chúa vào mặt khách, thì khách vẫn cứ như... điếc, ùn ùn kéo đến, có khi phải xếp hàng hay đứng ăn vì quán quá đông.

Hà Nội “tuyên chiến” với nói tục, chửi bậy

“Chẳng thơm cũng thể hoa nhài/Dẫu không thanh lịch cũng người Tràng An”. Nhưng thời gian gần đây ở Hà Nội lại chứng kiến sự lên ngôi của “nói tục, chửi bậy”, hành xử thiếu văn hóa ở nơi công cộng. Sự thô tục ấy tồn tại ở cổng trường, quán nước và trong cả gia đình, không gian mạng... Khi gõ cụm từ “hội những người nói tục, chửi bậy” trên facebook sẽ có hàng chục kết quả được hiển thị, với nhiều lượt người thích. Không ít blogger, facebooker có tiếng, thuộc đủ ngành nghề, từ doanh nhân, kỹ sư, cả nhà văn, nhà báo..., khi lên trang cá nhân cũng văng tục, đệm tiếng lóng tràn lan, khi bị góp ý, phê bình thì phản ứng “trang cá nhân của riêng tôi, tôi muốn nói gì thì nói”, dù trang cá nhân đó có hàng nghìn, hàng vạn người theo dõi. Thậm chí, ngôn ngữ đường phố dung tục còn len cả lên sân khấu, văn chương, phim ảnh... và được các tác giả biện minh là do “tính cách nhân vật phải thế”, hay xem đó là một sự “cách tân” trong sáng tạo nghệ thuật.

Hà Nội tuyên chiến với “rác” ngôn ngữ ảnh 1

Quán “bún chửi” Hà Nội lên truyền hình CNN.

Việc nói tục, có thể không chỉ Hà Nội mới có, nhưng Hà Nội là nơi đầu tiên “tuyên chiến” với cách ứng xử thiếu văn hóa này. Năm 2014, Sở VHTTDL Hà Nội tiến hành một hội thảo để thống nhất “khung quy tắc ứng xử” nhằm xây dựng các chuẩn mực giao tiếp, ứng xử, trong đó hướng đến việc xóa sổ những “bún mắng”, “cháo chửi” tồn tại lâu nay ở Hà thành. Đồng thời quy chế cũng yêu cầu cán bộ, công chức phải có ngôn ngữ giao tiếp chuẩn mực, rõ ràng, mạch lạc, không nói tục, dùng tiếng lóng, quát nạt…

Trong cuộc họp giao ban quý I/2016 giữa Thường trực Thành ủy, HĐND, UBND TP.Hà Nội với lãnh đạo chủ chốt các sở, ngành, quận, huyện, Bí thư Thành ủy Hà Nội Hoàng Trung Hải cho rằng “người Hà Nội phải thấy xấu hổ khi để thủ đô hay một xã, phường bẩn, không văn minh” và đề nghị nói tục, chửi bậy là hành vi cần ngăn chặn bên cạnh tình trạng lừa đảo, vu cáo trên mạng, tình trạng nhờn luật trong xây dựng, giao thông, nạn “hách dịch”, “cửa quyền”... nơi công sở. Và đến năm 2016, là năm thứ ba liên tiếp được TP.Hà Nội chọn là “Năm trật tự và văn minh đô thị”, những “bún mắng, cháo chửi” vẫn tồn tại...

Theo Tiến sĩ khoa học Đoàn Hương thì người Việt nói chung và người Hà Nội nói riêng đang ở trạng thái khi gặp vấn đề gì khó khăn, cản trở thường hay cực đoan, có những hành xử và lời nói chưa đẹp. “Việc Hà Nội tuyên chiến với nói tục, chửi bậy là đúng. Chúng ta không nên cổ vũ cho thói quen nói và thói quen nghe xấu xí đó. Đừng để nói tục chửi bậy trở thành một “mốt”, hay trào lưu và thành chuyện bình thường trong đời sống thường ngày” - Tiến sĩ khoa học ngữ văn Đoàn Hương chia sẻ.

[QC] Đăng tin tuyển dụng, tìm việc làm nhanh, uy tín tại trang Việc Làm Báo Lao Động.

Bình luận

Nam
Nhục, nên dẹp ngay các quán kiểu này. Chính những khách hàng vào quán đó nên thấy nhục khi họ bị chửi vẫn ăn. Ăn ngon đến đâu?? Ăn bổ béo sống thêm được bao nhiêu năm mà phải nhục như vậy??
Trả lời - -
Nhâm Phương Thảo
Chỉ có người quá ham ăn mới chịu chửi, miếng ăn đâu phải miếng nhục ,cá nhân tôi thì cạch tới già luôn cho bà ta ế xem có loạn ngôn mà chửi khách được không?
Trả lời - -
Phương vũ
Hà Nội bây giờ là " hợp chủng quốc rồi ", người HN gốc đếm trên đầu ngón tay, nên cũng ít lắm " nam thanh, nữ tú " hay " hào hoa thanh lịch ". Phong cách ứng xử, lối sống đã du nhập từ nhiều miền quê mang đến, nên các món " bún chửi " mới tồn tại được là thế...
Trả lời - -
Quang
Xin lỗi, ngồi ăn cạnh người nói bậy và chửi tục thì khác gì ngồi cạnh cái thùng rác hôi thối cơ chứ. Tôi nghe mô tả đã kinh rồi chứ đừng nói vào đây nữa.
Trả lời - -
Thieu van minh
Dau roi ngan nam van hien? Dau nguoi Trang An thanh lich? Van minh Ha Noi bay gio la the do. Khong mua cung chui, khong len xe cung bi chui, nhac nho dung bo rac bay cung an chui. Noi chung la the do.
Trả lời - -
Khoa Trí Phạm
Dân Hà Nội mình có "văn hóa" hồi nào đâu? nói năng nhẹ nhàng, xài hàng hiệu... hoặc là " trai thanh, gái lịch" . chẳng qua chỉ là gen" của dân Hà Nội từ xưa đã có câu: trưởng giả đang học làm sang"...
Trả lời - -
Vui lòng sử dụng tiếng Việt có dấu

Video xem nhiều nhất

Cận cảnh “Người nhện” đu bám ô tô trên cầu Thanh Trì