Sổ tay:

Thông điệp từ một cuộc triển lãm ở Hàn Quốc

LĐ - 214 M.T

“Xin được thắp thêm một nén hương cho cây da dù” - triển lãm tài liệu lưu trữ của Koh Kyeong Tae diễn ra từ ngày 9.9 - 1.10 tại Art Link Gallery (quận Jongno, Seoul, Hàn Quốc). Cái tên triển lãm nghe hơi lạ, nhưng qua 20 bức ảnh của 48 năm về trước, câu chuyện đau thương người dân hai làng Phong Nhất - Phong Nhị (Quảng Nam) từng trải qua vẫn như còn ẩn hiện ở nơi đây. Vào ngày 12.2.1968, tại hai ngôi làng này đã diễn ra vụ thảm sát thường dân của quân đội Hàn Quốc trong chiến tranh Việt Nam, cướp đi sinh mạng của 74 người.

Suốt 17 năm qua, Koh Kyeong Tae đã ghi lại bằng hình ảnh những nỗi đau và giọt nước mắt của các nhân vật chính, cũng như đúc kết tất cả thành cuốn sách “Ngày 12 tháng 2 năm 1968” (NXB Hankyoreh, 2015).

Câu chuyện bắt đầu khi Koh Kyeong Tae, lúc ấy đang là phóng viên của Báo Hankyoreh 21, vô tình bắt gặp 20 tấm ảnh thông qua những tài liệu được giải mật của Khu Lưu trữ văn thư quốc gia Hoa Kỳ. Hình ảnh ghi lại về “Ngày ấy” được chụp bởi hạ sĩ J.Vaughn thuộc đơn vị Thủy bộ số 3 của Thủy quân lục chiến Hoa Kỳ vào năm 1968, và phải mất 32 năm sau, vào ngày 1.6.2000 mới được đưa ra ánh sáng. Là tờ tạp chí tin tức đầu tiên đăng tải những bài báo về thảm sát thường dân của quân đội Hàn Quốc trong chiến tranh Việt Nam, tờ Hankyoreh 21 số ra ngày 23.11.2000 lần đầu tiên đã công bố ra thế giới những hình ảnh và tài liệu liên quan đến sự kiện này, trong đó Koh Kyeong Tae ở vị trí chủ đạo.

Triển lãm này là câu chuyện về những người đã nằm xuống, những người đã khóc, và cả những người còn ôm giữ ký ức ấy mà tiếp tục sống dưới bóng cây da dù. Koh Kyeong Tae đã cầm những bức ảnh của hạ sĩ Vaughn, tìm đến ngôi làng ấy. Những bức ảnh đen trắng của hạ sĩ Vaughn đã được Koh Kyoung Tae chụp lại thành những bức ảnh màu. Những xác chết vô danh đã hồi sinh, sống động như những nhân vật trong một bộ phim. Còn những người dân, mãi đến lúc cầm trên tay những tấm hình ấy, họ mới muộn màng tìm lại được người thân, hàng xóm. Và từ trong những tấm hình chụp của Koh Kyoung Tae, họ là người làm chứng cho sự kiện của ngày ấy. Triển lãm tài liệu lưu trữ này bao gồm 3 bối cảnh chính: Trước ngày ấy, ngày ấy, và sau ngày ấy.

Su Hae Sung - người lên kế hoạch cuộc triển lãm - nói rằng: “Triển lãm là một ghi chép về chiến tranh, lấy tâm điểm là làng Phong Nhất - Phong Nhị. Đây là hai ngôi làng riêng biệt, thế nhưng vụ việc lại cùng xảy ra vào một ngày, nên trong ghi chép vẫn gọi chung là Phong Nhất - Phong Nhị. Chỉ vì nằm cạnh nhau mà cả hai ngôi làng phải chịu chung một số phận bởi cái chết và nỗi đau. Cái chính là những ghi chép chiến tranh xoay quanh ngôi làng”.

Trong suốt 20 năm làm việc tại tòa soạn Báo Hankyoreh, phóng viên Koh Kyeong Tae đã trải qua nhiều vị trí quan trọng như Tổng Biên tập Tuần báo Hankyoreh 21 và Tạp chí điện ảnh Cine21, Hankyoreh ngày thứ 7. Ông từng phát động chiến dịch “Thành thật xin lỗi Việt Nam” trên báo Hankyoreh 21 từ tháng 5.1999 đến tháng 2.2003. Hiện nay, ông là Phó Tổng biên tập của tòa soạn Báo Hankyoreh, đồng thời là ủy viên Ủy ban Xúc tiến thành lập Quỹ hòa bình Hàn - Việt.

Vào năm 2014, bia tưởng niệm đã được dựng lên dưới cây da dù - một trong những nơi diễn ra thảm sát, để ghi nhớ những người đã mất ở Phong Nhất - Phong Nhị. Và hôm nay, cuộc triển lãm lại gióng lên lần nữa hồi chuông về tội ác chiến tranh không thể quên, cũng như những cái giá quá đắt cho hòa bình. Và lời xin lỗi, đến hôm nay, dù đã muộn, vẫn là cần thiết để bóng ma chiến tranh không còn là nỗi ám ảnh những người từng cầm súng nã đạn vào dân thường. 

[QC] Đăng tin tuyển dụng, tìm việc làm nhanh, uy tín tại trang Việc Làm Báo Lao Động.

Bình luận

Vui lòng sử dụng tiếng Việt có dấu

Video xem nhiều nhất

Hiện trường vụ nổ lớn khiến 4 người bị bỏng nặng ở Phú Nhuận