Đi xe không chính chủ không phải là hành vi vi phạm hành chính

Linh Trần (thực hiện)
Hai ngày đầu thực hiện NĐ 71, cơ quan chức năng mới chỉ nhắc nhở, chưa trường hợp nào bị xử phạt vì đi xe không chính chủ. Ảnh: Tiến Dũng

“Đi xe không chính chủ” không đồng nghĩa với việc “không chuyển quyền sở hữu phương tiện theo quy định”.

Việc đi xe không chính chủ là chuyện hoàn toàn bình thường và diễn ra tương đối phổ biến ở Việt Nam cũng như các nước trên thế giới. Việc đi xe không chính chủ không phải là hành vi vi phạm hành chính, nên không ai có thể bị xử phạt vì hành vi này...", TS-LS Vũ Thái Hà khẳng định như vậy với Lao Động sau 2 ngày các cơ quan chức năng triển khai thực hiên NĐ71- vốn gây nên băn khoăn lớn trong dư luận xã hội.

Trao đổi với PV Lao Động, luật sư Vũ Thái Hà – Chủ tịch Cty luật TNHH YouMe - khẳng định: Quy định xử phạt đối với việc không chuyển quyền sở hữu không phải là quy định mới.

Thưa luật sư, việc áp dụng mức xử phạt tới 10 triệu đồng đối với người sử dụng xe ôtô và 1,2 triệu đồng với người sử dụng xe máy không chính chủ có phải là quy định mới?

- Trước hết, cần phải phân biệt rõ việc “đi xe không chính chủ” không đồng nghĩa với việc “không chuyển quyền sở hữu phương tiện theo quy định”. Việc đi xe không chính chủ là chuyện bình thường và diễn ra tương đối phổ biến ở VN cũng như các nước trên thế giới, ví như: Vợ đi xe mang tên chồng, con đi xe mang tên bố, mẹ, anh, chị, em, bạn bè đi xe lẫn của nhau...

Việc đi xe không chính chủ không phải là hành vi vi phạm hành chính, nên không ai có thể bị xử phạt vì hành vi này. Hành vi bị xử phạt được quy định ở đây chỉ áp dụng đối với việc chuyển dịch quyền sở hữu như mua bán, tặng, cho, thừa kế mà không làm thủ tục chuyển quyền sở hữu phương tiện theo quy định của pháp luật.

Quy định xử phạt đối với việc không chuyển quyền sở hữu không phải là quy định mới, mà đã được quy định từ rất lâu. Lần này, Nghị định 71/2012/NĐ-CP chỉ sửa đổi theo hướng tăng mức phạt đối với hành vi này.

Vậy, nếu thực hiện nghị định này, người sử dụng xe của người thân phải đem theo giấy tờ để chứng minh đó là người có quan hệ ruột thịt. Người dân kêu bị gây phiền hà, còn quan điểm của luật sư?
Nhiều trường hợp vi phạm giao thông bị kiểm tra, xử lý. Ảnh: Q.H
- Việc thuê xe, mượn xe của nhau không bị pháp luật buộc phải được lập thành văn bản. Do đó, họ có thể thoả thuận cho nhau thuê, cho nhau mượn xe bằng lời nói, bằng hành vi nào đó mà không cần có giấy tờ gì. Chính vì lẽ này, việc yêu cầu phải xuất trình các giấy tờ có liên quan đến việc cho mượn, cho thuê là không phù hợp với quy định của pháp luật.

Khi xử phạt đối với hành vi không chuyển nhượng quyền sở hữu phương tiện theo quy định, người tham gia giao thông phải chứng minh hay người có thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính phải chứng minh điều này? Xin được biết ý kiến của luật sư dưới góc độ pháp lý.

- Pháp luật về xử lý vi phạm hành chính chưa có quy định rõ ai là người phải chứng minh vi phạm hành chính. Tuy nhiên, về nguyên tắc, việc xử phạt vi phạm hành chính thuộc lĩnh vực luật công. Và vì vậy, người có thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính là người có trách nhiệm chứng minh hành vi vi phạm của người tham gia giao thông.

Người tham gia giao thông có quyền chứng minh mình không vi phạm pháp luật. Trách nhiệm thì buộc phải thực hiện, là quyền thì người ta có thể sử dụng quyền này hoặc không sử dụng đến nó.

Cách hiểu thế này phù hợp với quy định tại điểm đ, khoản 1, Điều 3 Luật Xử phạt vi phạm hành chính (có hiệu lực 1.7.2013) như sau: “Người có thẩm quyền xử phạt có trách nhiệm chứng minh vi phạm hành chính. Cá nhân, tổ chức bị xử phạt có quyền tự mình hoặc thông qua người đại diện hợp pháp chứng minh mình không vi phạm hành chính”.

Việc xử phạt nặng để ngăn chặn hành vi không chuyển quyền sở hữu phương tiện như vậy sẽ khó thực thi, theo luật sư, đâu là giải pháp để ngăn chặn hành vi này?

- Muốn ngăn chặn thì phải tìm ra nguyên nhân, không thể nhìn triệu chứng để rồi đưa ra giải pháp. Để có biện pháp phù hợp và khả thi, trước hết phải tìm ra nguyên nhân và lý do tại sao người ta lại không làm thủ tục chuyển quyền sở hữu, cho dù phương tiện được chuyển nhượng có giá trị rất lớn.

Đa phần người ta không làm thủ tục chuyển quyền sở hữu là vì chi phí để thực hiện thủ tục chuyển quyền sở hữu quá lớn so với giá trị mang lại (giá trị của việc đứng tên chính chủ). Mức phí này có thể từ vài triệu, vài chục triệu, đến hàng trăm triệu đồng. Số tiền để sang tên đổi chủ đã không phản ánh đúng và tương xứng giá trị thực của việc được đứng tên chính chủ. Chính vì lẽ này, người ta đã tìm cách khác để không thực hiện việc chuyển quyền sở hữu phương tiện như hình thức uỷ quyền quản lý, sử dụng, định đoạt phương tiện khá phổ biến hiện nay.

Theo tôi, cách tốt nhất, đơn giản nhất để ngăn chặn tình trạng không sang tên đổi chủ là đưa ra mức phí tương xứng và phù hợp với thủ tục hành chính đối với việc sang tên đổi chủ.

- Xin cảm ơn luật sư.

[QC] Đăng tin tuyển dụng, tìm việc làm nhanh, uy tín tại trang Việc Làm Báo Lao Động.

Bình luận

MR:QUANG ĐỊNH QUÁN-ĐỒNG NAI
Tôi có mua 1 chiếc xe, nhưng chủ xe đã chết,vậy tôi phải xuống dưới địa phủ để năn nỉ diêm vương xin cho người chết tạm được sống lại để sang tên cho tôi???????
Trả lời - -
Mr TÒNG TPHCM
Bạn Mr Quang ơi!!!trường hợp của bạn bị phạt là đúng rồi..vì mua xe mà không sang tên là phạm luật rồi.!!!!...hihi !!
huynh thi chinh
Bài viết của bạn nghe hay lắm.
Trả lời - -
xuan bibi
Thư gửi bác Đinh La Thăng - Bộ trưởng bộ GTVT của một bạn SV Cháu là 1 sinh viên bình thường, hàng ngày vẫn đi học bằng 1 chiếc xe máy cũ mà bố cháu đã để lại từ khi cháu đi học đại học. Có lẽ sẽ không có lý do gì để cháu viết bức thư này cho đến khi cháu đọc được nghị định mới vào ngày hôm nay, đó là phải là chính chủ mới được phép lưu thông xe trên đường phố. Đây là 1 điều khá bất ngờ không chỉ riêng cháu, mà còn với rất nhiều người dân khác nữa, bác ạ. Thưa bác, cháu hoàn toàn đồng ý với việc phải làm nghiêm việc sang tên đổi chủ này để các bác có thể quản lý được số xe đang lưu thông trên đường phố, nó sẽ giúp cho các bác thuận lợi hơn trong quá trình điều tra các vụ án, và hơn nữa việc sang tên đổi chủ sẽ làm giảm được thất thu thuế của nhà nước. Về mặt này thì chúng cháu công nhận là bác đúng, nhưng chỉ là 1 mặt nhỏ của vấn đề… Nếu xét rộng ra, Việt Nam có 87 triệu dân, khoảng 30 triệu người có phương tiện giao thông là ô tô hoặc xe máy, nhưng trong số đó có bao nhiêu người không phải là chủ sở hữu của chiếc xe mình đang đi? Sinh viên: 90% sinh viên chưa tự kiếm được đủ tiền để có thể mua 1 chiếc xe máy, chỉ là mượn tạm xe của bố mẹ để đi học, nếu sang tên đổi chủ thì sau này trả lại bố mẹ, lại sang tên lần nữa hay sao? Người đi làm: Có rất nhiều người mua xe cũ để tiết kiệm tiền, có những chiếc xe đã qua 3-4 đời chủ, việc tìm lại chủ cũ là rất khó khăn để có thể sang tên, thậm chí có gặp thì chắc gì họ đã bỏ công đi làm thủ tục sang tên với mình. Ấy là còn chưa kể chủ cũ đã qua đời, bay ra nước ngoài, hoặc đơn giản là chiếc xe đăng ký ở miền bắc, còn chủ đã bay vào miền Nam sinh sống, lúc ấy phải tìm họ thế nào? Người lái xe thuê: Lái xe taxi dùng xe của công ty hay tự mua xe? Người lái xe tải đâu có tiền tỉ để mua 1 chiếc xe thùng? Người lái xe buýt tự mua xe và tự lái??? Đó mới chỉ là những trường hợp chung chung, còn thậm chí sẽ có trường hợp cụ thể như: Mẹ cháu bỏ tiền ra mua 1 chiếc xe, nhưng đăng ký ở tỉnh khác để giá đăng ký rẻ hơn, nhưng là tên của người khác. Vậy bây giờ chiếc xe đó là sở hữu của ai? Cháu muốn mượn xe của bạn để đi 5 phút, cũng phải sang tên đổi chủ hay sao? Còn rất nhiều trường hợp nữa mà chắc chắn không thể giải quyết ngay được, bác thử nghĩ xem, nếu luật này được áp dụng vào ngày mai thì có bao nhiều người sẽ biết đến luật, khi bị kiểm tra thì khác nào việc đánh úp người dân? Kể cả tất cả đều có ý thức sang tên đổi chủ đi chăng nữa, liệu trong vài ngày họ có kịp làm thủ tục sang tên đổi chủ? Đồng nghĩa với việc ngày mai 10/11/2012 có hàng triệu người phạm luật giao thông trên đường. Bức thư này cháu chỉ gửi trên mạng, viết lên bằng sự bức xúc của hàng triệu người dân chứ không chỉ của riêng cháu, việc bác đưa ra luật này là 1 điều vô lý như bao nhiêu luật khác mà bác đã làm, “ngực lép không được đi xe máy”, “đi dép lê không được đi xe máy”, xe máy không được để xe trên vỉa hè”, “thay đổi giờ làm để giảm tai nạn giao thông”, “xe tuk tuk”, … Bác là 1 người có tài, có ý tưởng và dám táo bạo thực hiện, nhưng những quyết định của bác đưa ra chỉ có thể thực hiện với những người có xe riêng như bác, có chức có quyền như bác, có tiếng nói như bác, còn dân thực hiện ra sao là việc của dân, dân sai ý kiến bác thì có cảnh sát giao thông xử lý… Dù sao thì, là dân thì cháu phải thực hiện thôi.
Trả lời - -
thganh
ở Nhật sang tên đổi chủ xe không tính tiền vì đó là quyền lợi của người sử dụng...VN thì...
Trả lời - -
Cao Hoàng Phi
Dân tình quá bức xúc với QĐ này, tạo kẽ hở cho những người thực thi kiếm tiền, người tham mưu và người ký đều không xứng đáng ở tầm cao ấy.
Trả lời - -
hò văn tèn
Hôm qua tôi đi xe của bố tôi lên hà nội có công việc gặp mấy chú csgt tít còi đề nghị xem xe chính chủ và tôi nói là xe của bố tôi nhưng anh cảnh sát
GT lại nói là phải xác minh vậy là tôi phải gọi bố tôi lên để xác minh vậy là có phải là hành nhau không? hay là kẽ hở để CSGT làm luật biết điều thì là xe mượn còn không thì phải lên xác minh thu nhập của dân mình còn rất thấp công nhân đi làm chỉ đc 2 tr đồng/tháng vậy mà ra luật như vậy có hợp lý không?
Trả lời - -
Vui lòng sử dụng tiếng Việt có dấu