Bất động sản vẫn là tâm điểm của M&A

B. Chương

Theo báo cáo tại Diễn đàn M&A năm 2016 diễn ra tại TPHCM ngày 18.8, tổng giá trị các thương vụ M&A tại Việt Nam năm 2015 đã trở lại mốc kỷ lục 5,2 tỉ USD được thiết lập từ năm 2012 và ước tính trong 7 tháng đầu năm 2016 con số này lên đến gần 3,5 tỉ USD. Viện Mua bán, sáp nhập và liên kết (IMAA) Thụy Sỹ dự báo năm 2016 quy mô M&A tại Việt Nam có thể đạt mức 600 thương vụ với tổng giá trị 6 tỉ USD, phá kỷ lục của năm 2015.

Điểm sáng start-up

Xét về số lượng thương vụ, các thương vụ với doanh nghiệp nội chiếm đa số với trên 60%. Tuy nhiên, giá trị các thương vụ này chủ yếu là thương vụ quy mô vừa và nhỏ quanh mức 5 triệu USD. Nhà đầu tư nước ngoài tiếp tục đóng vai trò quan trọng với các thương vụ quy mô lớn từ 30 đến trên 100 triệu USD. Đáng chú ý, đã xuất hiện các thương vụ chuyển nhượng những công ty hoặc hệ thống có quy mô tài sản lớn, quy mô trên 1 tỉ USD tại thị trường Việt Nam. Còn xét về tổng giá trị, trong năm 2015, trong 10 thương vụ lớn nhất, nhà đầu tư nước ngoài đã chi 1.542/1.846 tỉ USD để mua lại các dự án, doanh nghiệp Việt Nam. Con số này trong nửa đầu năm nay là hơn 3.695/3.782 tỉ USD. Như vậy, khối ngoại đang “áp đảo” khối nội trong hoạt động M&A thời gian gần đây.

Tuy nhiên, một điểm sáng cần nhắc đến là chưa năm nào, khởi nghiệp và Start-up được nhắc đến nhiều như năm 2015 và nửa đầu năm 2016 tại Việt Nam. Số lượng các doanh nghiệp start-up được đầu tư cũng tăng 2,4 lần, từ 28 doanh nghiệp năm 2014 lên đến 67 doanh nghiệp năm 2015, theo thống kê của Topica Founder Institute, 4 lĩnh vực được đầu tư mạnh trong năm 2015 là thương mại điện tử, truyền thông, tài chính trên nền tảng công nghệ (fintech), giáo dục trên nền tảng công nghệ (edtech). Trong đó, gần nửa số đầu tư ban đầu (angel/seed) cho các doanh nghiệp Việt đến từ các nhà đầu tư ngoài nước. Báo cáo cho rằng, năm 2015, số lượng các đầu tư ban đầu (seed) từ nguồn vốn ngoại và các nhà đầu tư thiên thần (angel) có tăng, đồng thời số thương vụ đầu tư ở series C cũng nhiều lên.

Trong tổng số các thương vụ được đầu tư vào năm 2015, có 25,8% đợt rót vốn lần đầu (seed), 37,1% rót vốn giai đoạn A (series A), 16,1% rót vốn dạng angel, 6,5% rót vốn giai đoạn C. Có hơn 4 vụ đầu tư giai đoạn C đều đạt mức vốn từ 10 triệu USD trở lên. Trong đó, Foody nhận vốn từ Tiger Global Invesment; iCare (Mobivi) nhận hơn 20 triệu USD từ Unitus Impact (chưa chốt); Cốc Cốc nhận 14 triệu USD từ Hubert Burda; Huy Vietnam nhận 15 triệu USD từ Templeton.

Tuy nhiên, thương vụ ấn tượng nhất năm 2015 và tạo khích lệ nhất cho cộng động Start-up người Việt nam cả trong nước và nước ngoài, đó là tập đoàn quốc tế Fossil mua lại Misfit - một doanh nghiệp đặt tại Việt Nam do các doanh nhân quốc tế làm chủ - trị giá 260 triệu USD.

Bất động sản vẫn là tâm điểm

Theo báo cáo của các công ty nghiên cứu thị trường tại diễn đàn, các ngành bán lẻ, công nghiệp tiêu dùng và đặc biệt bất động sản tiếp tục chiếm tỷ trọng lớn trong các thương vụ M&A tại Việt Nam. Đây cũng là những lĩnh vực thu hút sự quan tâm của các nhà đầu tư nước ngoài cũng như các nhà đầu tư có tiềm lực trong nước.

Riêng về lĩnh vực bất động sản, theo nhận định của các chuyên gia, sự tăng trưởng nóng của bất động sản trong vài năm qua dẫn đến sự khan hiếm các vị trí đẹp tại các khu vực trung tâm, đặc biệt là Hà Nội, TPHCM, Đà Nẵng và cả những khu vực đang được đẩy mạnh du lịch như Phú Quốc, Nha Trang…, nên các thương vụ chuyển nhượng sẽ tiếp tục diễn ra và người mua là những nhà đầu tư có tiềm lực và thực sự quyết tâm.

Ông Masataka Yoshida, Giám đốc điều hành cao cấp Recof Corporation cho biết, nhà đầu tư Nhật Bản ngày càng quan tâm hơn đến ngành xây dựng và bất động sản tại Việt Nam. “Chúng tôi đã nhận được số lượng ủy thác ngày càng lớn và vẫn thường tập trung vào các lĩnh vực liên quan đến người tiêu dùng”, ông Yoshida cho biết.

Ông Stephen Wyatt, Tổng giám đốc Công ty JLL Việt Nam cho biết, ngoài các nhà đầu tư đến từ Nhật Bản, thì các nhà đầu tư từ Hàn Quốc, HongKong, Singapore cũng đang tích cực tìm kiếm để sở hữu dự án bất động sản tại Việt Nam. Thông qua JLL, nhiều quỹ đầu tư nước ngoài đã “đánh tiếng” muốn gia tăng sự hiện diện tại Việt Nam dưới hình thức mua lại các dự án sẵn có, đặc biệt là các dự án đã sinh lời.

Tuy nhiên, theo quan điểm của các nhà đầu tư nước ngoài, vẫn còn nhiều những hạn chế cho sự phát triển của hoạt động M&A tại Việt Nam, đó là thị trường Việt Nam cần những nguồn hàng tốt hơn cho các nhà đầu tư nước ngoài. Hàng loạt tập đoàn, tổng công ty nhà nước cổ phần hóa, nhưng tỉ lệ cổ phần của Nhà nước vẫn còn quá cao và nhiều năm vẫn chưa lựa chọn được nhà đầu tư chiến lược.

Hệ thống pháp lý và thực thi liên quan đến đầu tư và M&A cần được hoàn thiện và tháo dỡ các rào cản cũng như các vấn đề về giới hạn sở hữu cho nhà đầu tư, vấn đề quy hoạch, vấn đề thuế cho các giao dịch M&A. Các doanh nghiệp Việt Nam cả nhà nước cổ phần hóa và doanh nghiệp tư nhân cần minh bạch hơn về thông tin doanh nghiệp và thông tin tài chính để nhà đầu tư có thể tiếp cận thông tin nhằm ra quyết định đầu tư.

[QC] Đăng tin tuyển dụng, tìm việc làm nhanh, uy tín tại trang Việc Làm Báo Lao Động.

Bình luận

Vui lòng sử dụng tiếng Việt có dấu

Video xem nhiều nhất

Top 5 bàn thắng đẹp nhất vòng 13 La Liga