Công nhân “nghỉ hưu” ở tuổi 40

LĐ - 231 LÊ TUYẾT - LAN TRẦN
Nữ công nhân dệt - may rất khó đảm bảo sức khỏe để làm việc đến tuổi nghỉ hưu (55 tuổi) theo quy định hiện hành. Ảnh: HẢI NGUYỄN

Hiện nay, ở các KCN - KCX, nhiều công nhân trực tiếp sản xuất, đặc biệt là công nhân nữ bị buộc phải “nghỉ hưu” ở tuổi 40, cá biệt, có trường hợp mới ngoài 30 tuổi đã bị doanh nghiệp cho nghỉ vì… tay chậm, chân run! Trước thực trạng này, Thường trực Tổng LĐLĐ Việt Nam vừa giao cho Viện Công nhân - Công đoàn tiến hành khảo sát chuyên đề “Chấm dứt quan hệ lao động của những CNLĐ trong các doanh nghiệp tại các KCN ở tuổi 38 - 40. Động thái này cho thấy, hiện tượng này không còn cá biệt mà ngày càng phổ biến, đặt ra nhiều thách thức đối với người lao động và chính sách an sinh xã hội.

Kỳ 1: Công nhân sức khỏe loại 1 chỉ chiếm 5,2%

Theo báo cáo gần đây của Viện Nghiên cứu Khoa học kỹ thuật Bảo hộ lao động (Tổng LĐLĐVN) những bệnh như thiếu máu, thiếu năng lượng trường diễn, hạ đường huyết, viêm đường tiết niệu, phụ khoa, các bệnh về mắt, tai, mũi họng… là những bệnh mà đa phần công nhân (CN) gặp phải. Dù nhiều CN còn rất trẻ nhưng sức khỏe lại không đảm bảo, đặc biệt lao động sức khỏe loại 1 chiếm tỉ lệ rất khiêm tốn (5,2%).

Lao động trẻ nhưng hiếm sức khỏe loại 1

Sau 10 năm làm công nhân, gần đây chị hay bị chóng mặt nhưng sợ đi khám lại lòi ra nhiều bệnh rồi không ai lo cho con và gia đình.

Chị Nguyễn Bé Em - CN may tại KCX Tân Thuận (TPHCM) - cho biết, không phải là trường hợp cá biệt, chị bảo “ở Cty chị ai cũng mắc một bệnh này, bệnh kia. Cũng có CN mập nhưng là do “hợp với mì gói, ăn mì riết mà mập ù”. Một lần tại một hội nghị về dinh dưỡng, khi đặt vấn đề về chăm sóc sức khỏe cho CN, nguyên Chủ tịch Tổng LĐLĐ Việt Nam Đặng Ngọc Tùng trăn trở: “Muốn biết tình trạng sức khỏe CN, chưa bàn đến nghiên cứu sâu xa, chỉ cần đến các cổng KCN-KCX vào giờ tan ca, nhìn thấy những CN với khuôn mặt hốc hác, dáng vẻ gầy gò, ốm yếu mới thấy xót xa”.

Trong báo cáo “Nghiên cứu tình trạng thiếu năng lượng trường diễn, thiếu máu và các biểu hiện sức khỏe liên quan ở người lao động làm việc tại một số KCN trên địa bàn Hà Nội và các tỉnh lân cận” của Viện Nghiên cứu Khoa học kỹ thuật Bảo hộ lao động (Tổng LĐLĐ Việt Nam), sức khỏe của CN chủ yếu tập trung vào loại 2 (48,5%) thuộc nhóm có sức khỏe tốt và loại 3 (39,5%) sức khỏe loại khá. Sức khỏe loại 1 chiếm tỉ lệ rất khiêm tốn (5,2%) mặc dù CN chủ yếu là lực lượng lao động trẻ. Báo cáo cũng cho rằng: Thể lực nhỏ bé, môi trường lao động có nhiều yếu tố độc hại (nhất là ngành điện tử), cường độ lao động cao, kết hợp với điều kiện ăn uống và sinh hoạt cá nhân (nhất là ở những người còn trẻ) sẽ là những yếu tố có ảnh hưởng không nhỏ đến sức khỏe của NLĐ. Đó là chưa kể đến các yếu tố xã hội khác như lao động nhập cư (phải thuê nhà), xa gia đình, thu nhập thấp…. cũng ảnh hưởng lớn đến sức khỏe NLĐ.

Bị thải loại ở “độ tuổi vàng”

Khi NLĐ không đảm bảo sức khỏe, thì doanh nghiệp (DN) chấm dứt quan hệ lao động với NLĐ. Cách phổ biến nhất là tăng khoán sản phẩm để NLĐ không kham nổi và bản thân NLĐ không muốn làm nữa phải xin nghỉ. Hoặc thay đổi công nghệ, NLĐ không đáp ứng được hoặc dôi dư ra thì phải cho nghỉ việc. Lo ngại là NLĐ loại ra khỏi thị trường lao động trong độ tuổi “vàng”.

Công nhân “nghỉ hưu” ở tuổi 40 ảnh 1
 Công nhân mua thực phẩm ở chợ tạm để tiết kiệm chi phí . Ảnh: LÊ TUYẾT

Chị Trần Thị Hồng Kim cho biết: Năm 2005, chị từ Khánh Hòa vào TPHCM làm việc, khi đó chị 20 tuổi. Chị nộp hồ sơ vào một Cty sản xuất linh kiện điện tử tại KCX Tân Thuận (TPHCM). Sau 9 năm làm việc luôn hoàn thành nhiệm vụ, nhân sự gọi chị lên và thông báo Cty sẽ không tiếp tục ký HĐLĐ với chị nữa. Dù có kinh nghiệm, tôi nộp hồ sơ đi xin việc chỗ khác nhưng không nơi nào nhận” - chị Kim nói.

Còn chị Hoàng Thị Nga (quê Hà Tĩnh) cho biết, “Tôi chủ động xin nghỉ do Cty tăng ca thường xuyên, sức tôi thì có hạn, không theo kịp CN trẻ, hơn nữa áp lực công việc nên rất căng thẳng, mệt mỏi”.

Thế nhưng những trường hợp trên không phải cá biệt, nhiều Cty đều có từng đợt cho CN nghỉ việc khi HĐLĐ hết hạn trong khi vẫn liên tục tuyển mới.

Theo thống kê của Sở LĐTBXH tỉnh Vĩnh Phúc, mặc dù nhu cầu sử dụng lao động của Cty Honda Việt Nam không có biến động lớn, hằng năm vẫn sử dụng khoảng 7.000 - 8.000 lao động nhưng số lượng CN bị chấm dứt HĐLĐ ở đơn vị này lại có biến động rất lớn, lên tới hàng ngàn người. Cụ thể năm 2013, tổng số LĐ được đóng BHXH là 8.014 LĐ nhưng số lượng bị dừng đóng là 1.837 LĐ. Năm 2014 lại tuyển dụng mới với số LĐ tăng lên là 8.568 LĐ nhưng sau đó tiếp tục dừng đóng BHXH với 1.670 LĐ. Gần nhất là năm 2015 Honda Việt Nam vẫn sử dụng 7.827 LĐ nhưng dừng đóng BHXH đạt mức kỷ lục 2.968 LĐ (gần 40% tổng số LĐ). Trước ý kiến của lãnh đạo Sở LĐTBXH Vĩnh Phúc cho rằng Cty Honda Việt Nam cho CN nghỉ việc không trái quy định pháp luật, Thứ trưởng Bộ LĐTBXH Phạm Minh Huân thừa nhận, pháp luật chưa hạn chế được tình trạng DN chỉ sử dụng LĐ trong thời gian sức lực dồi dào nhất sau đó đẩy ra ngoài thay thế! Tuy nhiên, nếu xảy ra tình trạng DN lợi dụng vấn đề này để đưa NLĐ ra thì sẽ phải bổ sung quy định để tránh hiện tượng lợi dụng gây thiệt hại cho NLĐ, ảnh hưởng đến thị trường lao động.

[QC] Đăng tin tuyển dụng, tìm việc làm nhanh, uy tín tại trang Việc Làm Báo Lao Động.

Bình luận

Trần Quang Vinh
Tất cả của cải vật chất do người công nhân lao động làm ra , phải bảo vệ đời sống quyền lợi cho họ từ thấp tuổi đến cao tuổi , từ lúc khỏe đến lúc yếu có như vậy nền kinh tế Việt Nam mới phát triển ổn định.
Trả lời - -
phạm sỹ quang
rất mong chính phủ sớm có chính sách bảo vệ người lao động.
Trả lời - -
Vui lòng sử dụng tiếng Việt có dấu

Video xem nhiều nhất

Hà Nội: Cò mồi công khai chào giá đổi giấy phép lái xe ngay cổng sở GTVT